Springe nei ynhâld

Ingwier

Ut Wikipedy
Ingwier
Ingwier en omkriten
Ingwier en omkriten
Bestjoer
Gemeente Súdwest-Fryslân
Himrik Makkum
Sifers
Ynwennertal8
Oar
Postkoade8754
TiidsĂ´neUTC +1
SimmertiidUTC +2
KoÜrdinaten53° 4' N 5° 24' E
Kaart
Ingwier (Súdwest-Fryslân)
Ingwier

Ingwier (earder ek Ingwierrum en eartiids Abbenwier en Abbingawier) is in buorskip en earder doarp yn de gemeente Súdwest-Fryslân. Ingwier leit benoarden Makkum, dêr't er offisjeel Ýnder falt, yn de polder De Wearen. Ingwier leit fierder súdeastlik fan Koarnwert en súdwestlik fan WÝns, dêr't er 400 jier tsjerklik mei ferbÝn wie.

De buorskip bestiet út trije pleatsen en ien hÝs dat eartiids in arbeiderswente wie. De buorskip telt likernôch 8 ynwenners. Foar 1902 stie der in tsjerkje yn Ingwier. It âld tsjerkhôfke, mei ien grêfstien, is der noch hieltyd en wurdt troch beammen omjÝn. De âlde terp is ek noch yn it lânskip werom te kennen. Ien fan de pleatsen stiet op in twadde terp.

Ingwier lei eartiids oan de Silaardermar.

Ingwier Ýntstie is nei alle gedachten op in terp Ýntstien. Yn de midsiuwen rÝn der in slinke fan de Marneslinke fan Harkesyl súdlik by Ingwier del om justjes noardlik fan Makkum yn 'e Sudersee út te mÝnjen. Dat joech Ingwier in gaadlike ferbining oer it wetter. Dy slinke slike sa stadichoan ticht. Noardlik fan Ingwier lei eartiids de Silaardermar, dy't oan de ein fan de achttjinde iuw drÝchmeald waard. Dy mar is mooglik nei in âlde terp Silaard, dy't tichteby stie, neamd.

Ingwier wie nea in grut doarp. Hy wie it lytste doarp yn de gritenij WĂťnseradiel en hie mar 6 stimmen. It bestie Ăşt in tsjerke, in trijetal pleatsen, en troch de jierren hinne waarden in stikmannich arbeidershuzen byboud. Fan dy huzen is der mar ien oerbleaun. Wol binne der oerbliuwsels fan weromfĂťn. Op kaarten en it kadaster binne se lykwols net werom te finen. Yn 1840 telde Ingwier trije pleatsen en ien hĂťs mei 31 ynwenners.

Ingwier wie foar 400 jier tsjerklik ferbĂťn mei it buordoarp WĂťns. It doarp wie mei in tsjerkepaad, mei in tille oer de Molkfeart mei WĂťns ferbĂťn.

Yn 1949 ferlear Ingwier syn status as doarp en besleat it gemeentebestjoer fan WÝnseradiel om de buorskip by de himrik fan Makkum te foegjen. De Ingwierderleane nei Makkum ta waard dêrtroch ferbrede en dêrtroch fertuteaze it tsjerkepaad nei WÝns stadichoan, allyk de ferbining oer de Inwierstertille nei de Wearsterwei. By de ruilferkaveling fan WÝnseradiel-Súd yn de 1990-er jierren wiene der plannen en help it âlde tsjerkepaad wer op. Oant no ta is dat noch hieltyd net útfierd.

Yn 2011 waard de buorskip part fan de nije gemeente Súdwest-Fryslân dêr't de gemeente WÝnseradiel yn op gie.

Tsjerke fan Ingwier

[bewurkje seksje | boarne bewurkje]

De tsjerke fan Ingwier komt fan om-ende-by 1300 en wie in tsjerkje mei in sealtektoer. It Ýnderhâld fan de tsjerke waard bekostige troch it ferhieren fan lân. Letter rekke de tsjerke dochs yn it neigean. Yn 1864 stoarte de toer en de westmuorre yn. It is net dúdlik wêrom, mar mooglik troch in stoarm. It waard net yn de boeken neamd. Lang om let yn 1882 waard besletten de tsjerke fannijs op te bouwen, nettsjinsteande dat der mar ien herfoarme hÝshâlding yn it doarp wenne. Yn 1902/1903 waard it tsjerkje lykwols wer ôfbrutsen, om't der gjin leden mear wiene en it Ýnderhâld te djoer waard. De klok waard skonken oan in tsjerkje yn de Limburchske mynstreek.

Hjoed-de-dei binne der noch oerbliuwsels fan de kelder fan it tsjerkje, en is it tsjerkhĂ´f, dy't troch beammen omjĂťn wurdt, mei ien grĂŞfstien der noch hieltyd.

Boarnen, noaten en/as referinsjes:
Súdwest-Fryslân
StĂŞden:
Boalsert • Drylts • Hylpen • Snits • Starum • Warkum
Doarpen en Ăştbuorrens:
Abbegea • Aldegea • Allingawier • Arum • Blauhús • Boazum • Breesândyk • Britswert • Burchwert • Dearsum • Dedzjum • Easterein • Easterwierrum • Easthim • Eksmoarre • Ferwâlde • Folsgeare • Gaast • De Gaastmar • Gau • Goaiïngea • Greonterp • Hartwert • Heech • It Heidenskip • Hichtum • Hidaard • Hieslum • Himmelum • Hinnaard • De Hommerts • Idzegea • Iens • Yndyk • Ypekolsgea • Ysbrechtum • Itens • Jutryp • Kimswert • Koarnwert • Koarnwertersân • Koudum • Kûbaard • Kûfurderrige • Laaksum • Lytsewierrum • Loaiïngea • Lollum • Longerhou • Makkum • Molkwar • Nijhuzum • Nijlân • Offenwier • Parregea • Penjum • Piaam • Poppenwier • Raerd • Reahûs • Rien • Sânfurd • Sibrandabuorren • Skarl • Skearnegoutum • Skettens • Skraard • Skuzum • Smelbrêge • Surch • Tersoal • Toppenhuzen • Tsjalhuzum • Tsjerkwert • Turns • Twellingea • Waaksens • Wâldsein • Warns • Westhim • Wytmarsum • Wiuwert • Wolsum • Wommels • Wûns
Buorskippen:
Aaksens • Abbegeasterketting • Altena • Andelahuzen • Annebuorren • Arkum • Atsebuorren • Baarderbuorren • De Band • Barsum • Beabuorren • Bessens • Bernsterbuorren • De Bieren • Bittens • De Blokken • Blomkamp • Boatlân • Bonjeterp • Boppebuorren • Brânburren • De Burd • Dyksterbuorren • Doanjebuorren • Doanjewier • Draeisterhuzen • Eambuorren • Eangterp • Easthim (Wytmarsum) • Eksmoarstersyl • Fallingabuorren • Feytebuorren • Fiifhûs • Filens • Fiskersbuorren • Fjouwerhuzen • Flânsum • It Fliet • Galamadammen • Goaiïngamieden • Goaium • Grauwe Kat • De Grits • Grutte Wiske • Greate Wierrum • Haaium • Harkesyl • De Hel • Hiemert • Hidaardersyl • Hiddum • Hoekens • Hoarnsterbuorren • Hou • Idserdabuorren • Ymswâlde • Yndyk (Boazum) • Yndyk (Parregea) • Ingwert • Ingwier • Ysgum • Ytsum • Jeth • Jonkershuzen • Jousterp • Jouswert • Kathuzum • De Kampen • De Kat • Kathuzum • Klaeiterp • De Kliuw • Knossens • Koaihuzen • Kromwâl (Boalsert) • Kromwâl (Britswert) • Laerd en Saerd • Lippenwâlde • De Lytse Gaastmar • Lytse Wiske • Lytshuzen • Lonjé • Makkum (Boazum) • Meilahuzen • Monebuorren • Montsamabuorren • Mountsjewier • Mûntsebuorren • De Nes • Nijbuorren • Nijekleaster • Nijesyl • 't Noard • Osingahuzen • Pikesyl • De Pôle • Rea Skuorre • Remswert • Rytseterp • Saard • Sânfurder Ryp • Sylsterbuorren • Syswert • Sjongedyk • Skearnebuorren • Skrok • Sotterum (Koarnwert) • Sotterum (Skettens) • 't Sou • Spears • Spyk • It Strân • Swaanwert • Swarte Beien • Trijehuzen (Hidaard) • Trijehuzen (Snits) • Trijehuzen (Wommels) • Tsjerkebuorren • De Wearen • Westerbuorren • Westerlittens • De Wieren • Wolsumer Ketting • Wonnebuorren
¡ ¡ Berjocht bewurkje