Torrellas
| Torrellas | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Aragoiko udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe | |||||||||||
| Autonomia | |||||||||||
| Probintzia | |||||||||||
| Alkatea | María Pilar Pérez Lapuente (en) | ||||||||||
| Izen ofiziala | Torrellas | ||||||||||
| Posta kodea | 50512 | ||||||||||
| INEk ezarritako kodea | 50261 | ||||||||||
| Herriburua | Torrellas | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 41°53′42″N 1°46′09″W / 41.895°N 1.7691666666667°W | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 2,531126 km² | ||||||||||
| Altitudea | 570 m | ||||||||||
| Mugakideak | Tarazona, Santa Cruz de Moncayo eta Los Fayos | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 249 (2025) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 98 bizt/km² | ||||||||||
| Matrikula | Z | ||||||||||
| Hizkuntza ofiziala | gaztelania | ||||||||||
| torrellas.es | |||||||||||
Torrellas Zaragozako probintziako udalerria da, Aragoin, Espainia. Azken erroldaren arabera 249 biztanle zituen 2,5 km²-ko azaleran. Tarazona eta Moncayo eskualdean dago.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: Tarazona, Santa Cruz de Moncayo eta Los Fayos.
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 136 gizon, 112 emakume | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Jatorria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 35,5 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 48,6) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 23,4 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 11,3 —probintzian % 19—.
Biztanleria atzerritarra
Espainiar estatutik kanpo jaiotako 28 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 53,6)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Maroko, Brasil, Errumania dira.
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 292 etxebizitza zeuden: 117 (% 40,1) nagusiak eta 175 (% 59,9) ez-nagusiak.[4] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 2 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 14 plazarekin (7 plaza etxebizitzako).[5]
Etxebizitza multzoa
Zaragozako mapa
Guztira 117 etxegune zeuden, eta horietatik 53 (% 45,3) pertsona bakarrekoak ziren.[6]
Etxeguneak tamainaren arabera
Hezkuntza-maila
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 209 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 32,5 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 22,5; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 26,8; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 18,2.[7] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 30,8 zen 2021ean eta % 32,5 2024an; beraz, 1,7 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 25,1 izatetik % 18,2 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 32,3 ziren, eta gizonen artean % 32,7; aldea, beraz, txikia da. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 25,3 eta gizonen % 11,8 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.
| Ikasketa-maila | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Goi-mailako ikasketak | 68 | % 32,5 | 36 | % 32,7 | 32 | % 32,3 |
| Bigarren hezkuntzako bigarren etapa | 47 | % 22,5 | 27 | % 24,5 | 20 | % 20,2 |
| Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) | 56 | % 26,8 | 34 | % 30,9 | 22 | % 22,2 |
| Lehen hezkuntza edo gutxiago | 38 | % 18,2 | 13 | % 11,8 | 25 | % 25,3 |
| Guztira | 209 | % 100,0 | 110 | % 100,0 | 99 | % 100,0 |
| Urtea | Goi-mailakoak | Batx. / erdi LH | DBH | Lehen H. edo gutx. | 15 urte edo + |
|---|---|---|---|---|---|
| 2021 | % 30,8 | % 19,9 | % 24,2 | % 25,1 | 211 |
| 2022 | % 32,7 | % 18,0 | % 25,1 | % 24,2 | 211 |
| 2023 | % 33,5 | % 19,1 | % 27,0 | % 20,5 | 215 |
| 2024 | % 32,5 | % 22,5 | % 26,8 | % 18,2 | 209 |
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Diru-sarrerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 14.952 euro-koa zen[8], eta etxegune bakoitzeko 29.537 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (16.551 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 19.950 euro zen. Errenta gordina 17.997 euro-koa izan zen pertsonako.
Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 61,1[9]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 23,6), beste diru-sarrerak (% 9,7), langabezia-prestazioak (% 1,9), beste prestazioak (% 3,8).
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[10][oh 1]. Udalerrian indizea 28,6 da, probintziakoaren (28,9;
Zaragozako mapa) parean eta Espainiakoaren (31,9) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,6 da, probintziakoaren (2,4;
Zaragozako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (2,6) parean.
Jarduera ekonomikoa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Torrellas udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 112 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 53,8; gainerako % 46,2 inaktibo zeuden.[11] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 8,0 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 57,3 zen eta emakumezkoena % 50,0; langabezia-tasa, aldiz, % 11,1 eta % 4,1 zen, hurrenez hurren.[11]
Okupatuen kopurua 105 zen 2023ean, 2021eko 90etik gora.[12] Emakumeek okupatuen % 45,7 osatzen dute, eta gizonek % 54,3.
| Egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Okupatuak | 103 | % 49,5 | 56 | % 50,9 | 47 | % 48,0 |
| Langabeak | 9 | % 4,3 | 7 | % 6,4 | 2 | % 2,0 |
| Inaktiboak | 96 | % 46,2 | 47 | % 42,7 | 49 | % 50,0 |
| Guztira | 208 | % 100,0 | 110 | % 100,0 | 98 | % 100,0 |
Jarduera-sektoreak
Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 62,9), industria (% 23,8), eraikuntza (% 9,5) eta nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 3,8).[12]
Okupazioa eta lan-egoera
Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 49,5; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 27,6), eta oinarrizko okupazioak % 14,3.[13] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 50,9 eta emakumeen % 47,9).
| Okupazioa | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak | 29 | % 27,6 | 15 | % 26,3 | 14 | % 29,2 |
| Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak | 52 | % 49,5 | 29 | % 50,9 | 23 | % 47,9 |
| Oinarrizko okupazioak | 15 | % 14,3 | 11 | % 19,3 | 4 | % 8,3 |
| Ez dago jasota | 9 | % 8,6 | 2 | % 3,5 | 7 | % 14,6 |
| Guztira | 105 | % 100,0 | 57 | % 100,0 | 48 | % 100,0 |
Okupatuen % 71,4 besteren konturako langileak dira, eta % 28,6 norberaren konturakoak.[14]
| Lan-egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Norberaren kontura | 30 | % 28,6 | 12 | % 21,1 | 18 | % 37,5 |
| Besteren kontura | 75 | % 71,4 | 45 | % 78,9 | 30 | % 62,5 |
| Guztira | 105 | % 100,0 | 57 | % 100,0 | 48 | % 100,0 |
Lehen sektorea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Nekazaritza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 80 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[15][oh 2]. Udalerriaren azalera 2,5 km² denez, NAE lurraldearen % 31,6 da[16]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 80 larre iraunkorrak (64 ha, ustiategi batean), % 10,3 lur goldagarria (8,2 ha, 2 ustiategitan) eta % 9,7 arbolak (7,8 ha, 4 ustiategitan)[oh 3].
Ibilgailu-parkea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 151 gidari zeuden erroldatuta: 92 gizon (% 60,9) eta 59 emakume (% 39,1)[17]. Biztanleen % 60,9 gidatzeko gai zen.
Ibilgailu-parkea 255 ibilgailuk osatzen zuten: 171 turismo, 27 motozikleta, 22 furgoneta, 14 ziklomotor eta 12 kamioi[17]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 690 turismokoa zen, probintziako (443) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.
Turismoen batez besteko adina 14,2 urtekoa zen; turismoen % 4,7k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 18,7k 25 urte baino gehiago[17]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 53 diesel zen eta % 45,8 gasolinazko; 3 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 1,2; probintzian % 1). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 3,2k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 37,1k ez zuen etiketarik[oh 4].
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
- ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
- ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Zaragoza.tab.
- ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Zaragoza.tab.
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Zaragoza.tab.
- ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Zaragoza.tab.
- ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Zaragoza.tab (Wikimedia Commons).
- ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1650599.
- 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Zaragoza.tab (Wikimedia Commons).
Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Artikulu hau Aragoiko geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |

