Edukira joan

Gurs

Gurs
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Akitania Berria
Departamendua Pirinio Atlantikoak
BarrutiOloroe-Donamariako barrutia
KantonamenduNabarrengoseko kantonamendua
Izen ofizialaGurs
Posta kodea64190
Geografia
Koordenatuak43°17′14″N 0°45′13″W / 43.2872°N 0.7536°W / 43.2872; -0.7536
Mapa
Azalera10,96 km²
Altitudea119 m, 254 m eta 174 m
MugakideakDognen, Ospitalepea, Jasses, Mitikile-Larrori-Mendibile, Josibaia eta Xütxe
Demografia
Biztanleria418 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 225 (%54,3) (%45,7) 189 alt_right
Dentsitatea38 bizt/km²
intramuros.org…

Gurs Pirinio Atlantikoak departamenduko udalerria da, Bearnokoa. Azken erroldaren arabera 418 biztanle zituen 11 km²-ko azaleran.

Euskal Herriarekin muga duen herri honetan (Ospitalepearen alboan kokatuta, Espainiako Gerra Zibila eta gero kontzentrazio-esparru eraiki zuten errefuxiatuentzako, haietako asko euskaldunak zirenak. Gurseko-esparrua Bigarren Mundu Gerran ere erabili zuten.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima erdikontinental eta mendi-ertzetako klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Pirinio Atlantikoetako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio handiak (>1200 mm/urte) urte osoan; negu oso epela (7,5 °C lautadan), haize ahulak)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 13,4 °C-koa da, 13,8 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 1237 mm-koa da, urtarrilean 11,7 euri-egun eta uztailean 8,5 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Muneiñe udalerrian dago, 18,4 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 14,2 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 1228,6 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41,5 °C-koa da, 2022ko ekainaren 18an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -13,5 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 15an lortua[oh 1][5].

BiztanleriaUrtea3504004505005506006507007501750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 189 gizon, 225 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
2.65
 
85-89
 
8.89
5.29
 
80-84
 
0.00
2.65
 
75-79
 
4.44
5.29
 
70-74
 
4.44
7.94
 
65-69
 
6.67
5.29
 
60-64
 
6.67
10.58
 
55-59
 
4.44
11.11
 
50-54
 
6.67
5.29
 
45-49
 
9.33
8.47
 
40-44
 
7.11
7.94
 
35-39
 
7.11
2.65
 
30-34
 
2.22
5.29
 
25-29
 
8.89
0.00
 
20-24
 
0.00
2.65
 
15-19
 
9.33
8.47
 
10-14
 
4.44
8.47
 
5-9
 
9.33
0.00
 
0-4
 
0.00
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[6].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Gurs udalerrian 418 biztanle zeuden eta 191 elkarbizitza unitate[oh 2], hau da, 2,19 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 37,7). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 24,1 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[8]

418biztanle
191elkarbizitza-unitate
2,19lagun elkarbizitza-unitateko
144familia
Udalerria
% 27
% 38
% 11
% 24
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 144 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (72). Guraso bakarreko 21 familietatik 21etan ama zen guraso bakarra. 83 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[8]

72
52
21
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 35,1), eskulangileak (% 24,1), erdi-mailako lanbideak (% 21,5), enplegatuak (% 11,0). Talde nagusia (erretiratuak, % 35,1) Pirinio Atlantikoak departamenduko batez bestekoaren (% 34,1) gainetik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[8]

Udalerria
% 22
% 11
% 24
% 35
Pirinio Atlantikoak
% 11
% 16
% 15
% 12
% 34
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 221 etxebizitza zeuden. Horietatik 184 egoitza nagusi ziren, 22 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 15 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (214), eta apartamentuak gutxi ziren (7). Egoitza nagusietatik 154 beren jabearen bizilekuak ziren, 25 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 5 doan lagata.[9]

221etxebizitza
184egoitza nagusi
214etxe
7apartamentu

Etxebizitza multzoa

184
22
Egoitza nagusia (184)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (22)Hutsik (15)

Etxe mota

214
Etxea (214)Apartamentua (7)

Jabetza egoera

154
25
Jabeak (154)Alokairuan (25)Doan lagata (5)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1919 aurretik artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (66).[9]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik66
1919-194512
1946-197019
1971-199036
1991-200515
2006-202033

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (121). 70 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 160 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 62 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 116tan bi edo gehiago.[9]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela1
3 gela14
4 gela48
5 gela edo gehiago121

Berogailu mota

56
15
40
70
Gas sarea (56)Fuel-olioa (15)Elektrizitatea (40)Gas botila (3)Bestelakoak (70)

Aparkalekua eta ibilgailuak

160aparkalekua
62ibilgailu 1
116ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 249 biztanleetatik 190 aktibo ziren (% 76,3), horietako 171 lanean (% 68,7) eta 19 langabezian (aktiboen % 10,0).

24915-64 urteko biztanle
% 76,3aktibo
% 68,7lanean
% 10,0langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 33,3
25-54 urte% 93,2
55-64 urte% 59,7
Gizonak% 79,2
Emakumeak% 73,6

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 14,3
BEPC, brebeta% 0,0
CAP-BEP% 8,6
Batxilergoa% 17,0
Goi-mailako +2% 0,0
Goi-mailako +3/4% 11,1
Goi-mailako +5% 11,1

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 10,0). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

59 ez-aktibotik 20 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 33,9), 25 erretiraturik zeuden (% 42,4) eta 14 bestelako ez-aktibo ziren (% 23,7).

Ez-aktiboak

% 34
% 42
% 24
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 3]

% 8
% 29
% 25
% 31
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 37 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 171 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

37enplegu udalerrian
% 51,4soldatapeko
% 48,6ez-soldatapeko

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 24.790 eurokoa zen.

24.790 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 26.300 €
AlkateaAgintaldiaAlderdia
Louis Costemale1995-2008
Louis Costemale2008-2014
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1971ko martxoaren 1an eta 2022ko abenduaren 31an artekoak dira.
  2. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  3. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Monein », fiche climatologique. .
  6. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  7. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  8. 1 2 3 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  9. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]