Edukira joan

Vinaixa

Wikipedia, Entziklopedia askea
Vinaixa
Kataluniako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Katalunia
ProbintziaLleidako probintzia
Eremu funtzionalaPonent
EskualdeaGarrigues
AlkateaJosep Maria Tarragó Clivillé (en) Itzuli
Izen ofizialaVinaixa
Posta kodea25440
INEk ezarritako kodea25255
HerriburuaVinaixa
Geografia
Koordenatuak41°25′49″N 0°58′34″E / 41.430277777778°N 0.97611111111111°E / 41.430277777778; 0.97611111111111
Mapa
Azalera37,59 km²
Altitudea479 m
MugakideakVallclara, Vimbodí i Poblet, Fulleda, Els Omellons, L'Espluga Calba, Tarrés, El Vilosell, L'Albi, Les Borges Blanques eta La Floresta
Demografia
Biztanleria437 (2025)
alt_left 205 (%47,1) (%52,9) 230 alt_right
Dentsitatea12 bizt/km²
Etxebizitzak55
MatrikulaL
Hizkuntza ofizialakatalan
vinaixa.cat

Vinaixa Kataluniako udalerria da, Garrigues eskualdean eta Lleidako probintzian kokatua. Azken erroldaren arabera 437 biztanle zituen 37,6 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Vallclara, Vimbodí i Poblet, Fulleda, Els Omellons, L'Espluga Calba, Tarrés, El Vilosell, L'Albi, Les Borges Blanques eta La Floresta.

Mapa
Vinaixa eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea02004006008001000120017001750180018501900195020002050VinaixaBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 230 gizon, 205 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
0.00
0.00
 
95-99
 
0.98
1.30
 
90-94
 
4.39
1.74
 
85-89
 
3.41
4.35
 
80-84
 
3.90
6.96
 
75-79
 
8.78
8.70
 
70-74
 
8.78
9.13
 
65-69
 
10.24
4.78
 
60-64
 
9.27
10.00
 
55-59
 
6.83
7.39
 
50-54
 
6.34
6.52
 
45-49
 
6.83
5.65
 
40-44
 
4.88
6.09
 
35-39
 
4.39
3.91
 
30-34
 
5.37
3.48
 
25-29
 
2.44
4.35
 
20-24
 
3.41
4.35
 
15-19
 
1.46
3.04
 
10-14
 
2.93
5.65
 
5-9
 
2.93
2.61
 
0-4
 
2.44
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 47,4 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 38,5) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 9,9 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 7,4 —probintzian % 24,6—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Lleidako mapa
Udal
Prob
Erki
Best
Udalerri berean · % 47,4Probintzia berean · % 15,2Erkidegoan · % 20,2Beste erkidegoa · % 9,9Estatutik kanpo · % 7,4
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 32 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 59,4)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Maroko, Frantzia, Bulgaria dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Afri
Amerika · % 9,4Europa · % 59,4Afrika · % 28,1Asia · % 3,1
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
4
Maroko
4
3
Bulgaria
0
2
Frantzia
1
1
Ukraina
2
1
Kolonbia
1
1
Portugal
1
0
Alemania
1
1
Aljeria
0
1
Errumania
0
0
Filipinak
1
1
Italia
0
0
Peru
1
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 381 etxebizitza zeuden: 198 (% 52,0) nagusiak eta 183 (% 48,0) ez-nagusiak.[4] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 4 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 34 plazarekin (8,5 plaza etxebizitzako).[5]

381etxebizitza
198etxegune
4etxebizitza turistiko (2026) Lleidako mapa

Etxebizitza multzoa Lleidako mapa

198
183
Etxebizitza nagusia (198)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (183)

Guztira 198 etxegune zeuden, eta horietatik 69 (% 34,8) pertsona bakarrekoak ziren.[6]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 169
2 pertsona53
3 pertsona33
4 pertsona30
5 edo gehiago13

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 404 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 27,7 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 25,0; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 34,7; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 12,6.[7] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 25,2 zen 2021ean eta % 27,7 2024an; beraz, 2,5 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 16,2 izatetik % 12,6 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 32,5 ziren, eta gizonen artean % 23,2; 9,3 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 13,7 eta gizonen % 11,6 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

404biztanle 15 urte edo +, 2024
% 27,7goi-mailako ikasketak+2,5 puntu 2021etik mapa
% 12,6lehen hezkuntza edo gutxiago−3,6 puntu 2021etik mapa
% 12,6
% 34,7
% 25,0
% 27,7
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 12,6Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 34,7Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 25,0Goi-mailako ikasketak · % 27,7
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Lleidako mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Vinaixa, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak112% 27,748% 23,264% 32,5
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa101% 25,062% 30,039% 19,8
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)140% 34,773% 35,367% 34,0
Lehen hezkuntza edo gutxiago51% 12,624% 11,627% 13,7
Guztira404% 100,0207% 100,0197% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Vinaixa, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 25,2% 21,4% 37,1% 16,2420
2022% 25,7% 23,0% 35,6% 15,7421
2023% 27,9% 23,6% 34,8% 13,7402
2024% 27,7% 25,0% 34,7% 12,6404
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 15.284 euro-koa zen[8], eta etxegune bakoitzeko 33.469 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (15.608 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 19.950 euro zen. Errenta gordina 18.125 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 55,7[9]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 29), beste diru-sarrerak (% 9,1), langabezia-prestazioak (% 1,1), beste prestazioak (% 5).

56%
29%
9%
Soldata · % 55,7Pentsioak · % 29Langabezia · % 1,1Beste prestazioak · % 5Beste sarrerak · % 9,1
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[10][oh 1]. Udalerrian indizea 23,8 da, probintziakoaren (30,4; Lleidako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (31,9) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2 da, probintziakoaren (2,6; Lleidako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,6) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Vinaixa udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 201 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 50,5; gainerako % 49,5 inaktibo zeuden.[11] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 7,5 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 54,9 zen eta emakumezkoena % 45,9; langabezia-tasa, aldiz, % 6,3 eta % 9,0 zen, hurrenez hurren.[11]

Okupatuen kopurua 187 zen 2023ean, 2021eko 193etik behera.[12] Emakumeek okupatuen % 42,2 osatzen dute, eta gizonek % 57,8.

187okupatu, 2023−% 3,1 2021etik
% 42,2emakumeak okupatuen artean
% 50,5jarduera-tasa, 2024
% 7,5langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 46,7
% 49,5
Okupatuak · % 46,7Langabeak · % 3,8Inaktiboak · % 49,5
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Vinaixa, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak186% 46,7105% 51,581% 41,8
Langabeak15% 3,87% 3,48% 4,1
Inaktiboak197% 49,592% 45,1105% 54,1
Guztira398% 100,0204% 100,0194% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 56,1), industria (% 32,6), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 6,4) eta eraikuntza (% 4,8).[12]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Lleidako mapa
% 32,6
% 56,1
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 6,4Industria · % 32,6Eraikuntza · % 4,8Zerbitzuak · % 56,1

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 51,9; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 31,0), eta oinarrizko okupazioak % 9,1.[13] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 55,6 eta emakumeen % 46,8).

% 31,0
% 51,9
% 9,1
% 8,0
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 31,0Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 51,9Oinarrizko okupazioak · % 9,1Ez dago jasota · % 8,0
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Vinaixa, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak58% 31,024% 22,234% 43,0
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak97% 51,960% 55,637% 46,8
Oinarrizko okupazioak17% 9,111% 10,26% 7,6
Ez dago jasota15% 8,013% 12,02% 2,5
Guztira187% 100,0108% 100,079% 100,0

Okupatuen % 74,9 besteren konturako langileak dira, eta % 25,1 norberaren konturakoak.[14]

% 25,1
% 74,9
Norberaren kontura · % 25,1Besteren kontura eta beste egoera bat · % 74,9
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Vinaixa, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura47% 25,131% 28,716% 20,3
Besteren kontura140% 74,977% 71,363% 79,7
Guztira187% 100,0108% 100,079% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 71 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 1.063 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[15][oh 2]. Udalerriaren azalera 37,6 km² denez, NAE lurraldearen % 28,3 da[16]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 88 arbolak (935 ha, 71 ustiategitan), % 12 lur goldagarria (128 ha, 32 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,15 ha, 7 ustiategitan)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
28%
72%
NAE · 1.063 ha (% 28,3)Gainerako azalera · 2.696 ha (% 71,7)
NAE, lur-erabileraren arabera
12%
88%
Lur goldagarria · 128 ha (% 12)Arbolak · 935 ha (% 88)Baratzeak · 0,15 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 282 gidari zeuden erroldatuta: 184 gizon (% 65,2) eta 98 emakume (% 34,8)[17]. Biztanleen % 64,8 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 486 ibilgailuk osatzen zuten: 298 turismo, 47 kamioi, 39 motozikleta, 38 furgoneta eta 24 ziklomotor[17]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 685 turismokoa zen, probintziako (527) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.

Turismoen batez besteko adina 13,2 urtekoa zen; turismoen % 11,4k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 18,8k 25 urte baino gehiago[17]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 56,2 diesel zen eta % 41,7 gasolinazko; 7 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 1,5; probintzian % 1). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 7,4k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 41,7k ez zuen etiketarik[oh 4].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
25%
26%
42%
0 etiketa · 11 (% 2,3)ECO · 24 (% 5,1)C etiketa · 118 (% 25,1)B etiketa · 121 (% 25,7)Etiketarik gabe · 196 (% 41,7)
Turismoak, adinaren arabera
11%
11%
22%
37%
19%
< 4 urte · 34 (% 11,4)4–8 urte · 32 (% 10,7)8–15 urte · 65 (% 21,8)15–25 urte · 111 (% 37,2)≥ 25 urte · 56 (% 18,8)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Lleida.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Lleida.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  7. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  8. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Lleida.tab.
  9. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Lleida.tab.
  10. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  11. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  12. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  13. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  14. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  15. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Lleida.tab (Wikimedia Commons).
  16. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1767414.
  17. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Lleida.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Katalunia
 Artikulu hau Kataluniako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Vinaixa&oldid=11784767"(e)tik eskuratuta