Edukira joan

La Fresneda

Wikipedia, Entziklopedia askea
La Fresneda
La Fresneda
Espainiako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Aragoi
ProbintziaTeruelgo probintzia
AlkateaJavier Adell Latorre
Izen ofizialaLa Fresneda
Jatorrizko izenaLa Fresneda
Posta kodea44596
INEk ezarritako kodea44108
HerriburuaLa Fresneda
Geografia
Koordenatuak40°55′40″N 0°04′27″E / 40.9279°N 0.0743°E / 40.9279; 0.0743
Mapa
Azalera39,479417 km²
Altitudea586 m
MugakideakValjunquera, Valdeltormo, Torre del Compte, Valderrobres, La Portellada eta Fórnoles
Demografia
Biztanleria459 (2025)
alt_left 200 (%43,5) (%56,5) 260 alt_right
Dentsitatea12 bizt/km²
MatrikulaTE
lafresnedaweb.com

Aldearrodrigo Teruelgo udalerria da, Matarraña eskualdean dagoena.

Azken erroldaren arabera 459 biztanle zituen 39,5 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Valjunquera, Valdeltormo, Torre del Compte, Valderrobres, La Portellada eta Fórnoles.

Mapa
La Fresneda eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea400420440460480500520200020052010201520202025La FresnedaBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 260 gizon, 200 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
0.50
0.00
 
95-99
 
0.00
3.08
 
90-94
 
3.50
3.08
 
85-89
 
5.50
2.69
 
80-84
 
2.00
5.00
 
75-79
 
4.50
5.38
 
70-74
 
5.50
7.31
 
65-69
 
11.00
9.23
 
60-64
 
8.50
7.31
 
55-59
 
7.00
6.54
 
50-54
 
7.00
5.77
 
45-49
 
7.50
9.62
 
40-44
 
7.50
5.38
 
35-39
 
5.00
6.15
 
30-34
 
5.50
4.23
 
25-29
 
3.50
5.77
 
20-24
 
1.50
3.85
 
15-19
 
5.50
2.31
 
10-14
 
5.00
4.23
 
5-9
 
2.50
3.08
 
0-4
 
1.50
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 30,2 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 44,9) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 24,3 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 24,6 —probintzian % 16,2—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Teruelgo mapa
Udal
Prob
Best
Esta
Udalerri berean · % 30,2Probintzia berean · % 17,4Erkidegoan · % 3,5Beste erkidegoa · % 24,3Estatutik kanpo · % 24,6
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 113 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 75,2)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Errumania, Herbehereak, Ukraina dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Asia
Amerika · % 9,7Europa · % 75,2Afrika · % 2,7Asia · % 10,6Ozeania · % 1,8
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
23
Errumania
15
7
Herbehereak
7
5
Ukraina
8
8
India
2
4
Erresuma Batua
1
3
Frantzia
1
3
Alemania
0
1
Argentina
2
3
Kanada
0
1
Suitza
2
0
Italia
2
1
Kolonbia
1
0
Dominikar Errepublika
1
1
Errusia
0
0
Filipinak
1
1
Maroko
0
1
Pakistan
0
0
Peru
1
0
Uruguai
1
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 575 etxebizitza zeuden: 197 (% 34,3) nagusiak eta 378 (% 65,7) ez-nagusiak.[4] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 6 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 26 plazarekin (4,33 plaza etxebizitzako).[5]

575etxebizitza
197etxegune
6etxebizitza turistiko (2026) Teruelgo mapa

Etxebizitza multzoa Teruelgo mapa

197
378
Etxebizitza nagusia (197)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (378)

Guztira 197 etxegune zeuden, eta horietatik 64 (% 32,5) pertsona bakarrekoak ziren.[6]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 164
2 pertsona54
3 pertsona44
4 pertsona24
5 edo gehiago11

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 412 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 24,5 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 24,3; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 34,7; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 16,5.[7] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 17,4 zen 2021ean eta % 24,5 2024an; beraz, 7,1 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 20,8 izatetik % 16,5 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 30,1 ziren, eta gizonen artean % 20,1; 10,0 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 18,0 eta gizonen % 15,3 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

412biztanle 15 urte edo +, 2024
% 24,5goi-mailako ikasketak+7,1 puntu 2021etik mapa
% 16,5lehen hezkuntza edo gutxiago−4,3 puntu 2021etik mapa
% 16,5
% 34,7
% 24,3
% 24,5
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 16,5Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 34,7Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 24,3Goi-mailako ikasketak · % 24,5
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Teruelgo mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Fresneda, La, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak101% 24,546% 20,155% 30,1
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa100% 24,359% 25,841% 22,4
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)143% 34,789% 38,954% 29,5
Lehen hezkuntza edo gutxiago68% 16,535% 15,333% 18,0
Guztira412% 100,0229% 100,0183% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Fresneda, La, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 17,4% 23,3% 38,5% 20,8408
2022% 21,1% 22,6% 36,9% 19,4412
2023% 23,2% 23,2% 35,6% 17,9413
2024% 24,5% 24,3% 34,7% 16,5412
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 12.615 euro-koa zen[8], eta etxegune bakoitzeko 28.417 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (14.573 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 16.450 euro zen. Errenta gordina 14.881 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 40,8[9]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 30,1), beste diru-sarrerak (% 23,4), langabezia-prestazioak (% 2), beste prestazioak (% 3,8).

41%
30%
23%
Soldata · % 40,8Pentsioak · % 30,1Langabezia · % 2Beste prestazioak · % 3,8Beste sarrerak · % 23,4
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[10][oh 1]. Udalerrian indizea 31 da, probintziakoaren (28,4; Teruelgo mapa) gainetik eta Espainiakoaren (32,1) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,6 da, probintziakoaren (2,5; Teruelgo mapa) gainetik eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Fresneda, La udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 205 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 50,2; gainerako % 49,8 inaktibo zeuden.[11] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 7,8 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 53,9 zen eta emakumezkoena % 45,6; langabezia-tasa, aldiz, % 5,7 eta % 11,0 zen, hurrenez hurren.[11]

Okupatuen kopurua 172 zen 2023ean, 2021eko 163etik gora.[12] Emakumeek okupatuen % 39,0 osatzen dute, eta gizonek % 61,0.

172okupatu, 2023+% 5,5 2021etik
% 39,0emakumeak okupatuen artean
% 50,2jarduera-tasa, 2024
% 7,8langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 46,3
% 49,8
Okupatuak · % 46,3Langabeak · % 3,9Inaktiboak · % 49,8
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Fresneda, La, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak189% 46,3116% 50,973% 40,6
Langabeak16% 3,97% 3,19% 5,0
Inaktiboak203% 49,8105% 46,198% 54,4
Guztira408% 100,0228% 100,0180% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 64,0), industria (% 14,0), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 11,6) eta eraikuntza (% 10,5).[12]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Teruelgo mapa
% 11,6
% 14,0
% 10,5
% 64,0
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 11,6Industria · % 14,0Eraikuntza · % 10,5Zerbitzuak · % 64,0

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 59,3; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 25,6), eta oinarrizko okupazioak % 12,8.[13] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 64,8 eta emakumeen % 50,7).

% 25,6
% 59,3
% 12,8
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 25,6Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 59,3Oinarrizko okupazioak · % 12,8Ez dago jasota · % 2,3
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Fresneda, La, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak44% 25,625% 23,819% 28,4
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak102% 59,368% 64,834% 50,7
Oinarrizko okupazioak22% 12,810% 9,512% 17,9
Ez dago jasota4% 2,32% 1,92% 3,0
Guztira172% 100,0105% 100,067% 100,0

Okupatuen % 56,4 besteren konturako langileak dira, eta % 43,6 norberaren konturakoak.[14]

% 43,6
% 56,4
Norberaren kontura · % 43,6Besteren kontura eta beste egoera bat · % 56,4
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Fresneda, La, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura75% 43,652% 49,523% 34,3
Besteren kontura97% 56,453% 50,544% 65,7
Guztira172% 100,0105% 100,067% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 74 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 1.131 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[15][oh 2]. Udalerriaren azalera 39,5 km² denez, NAE lurraldearen % 28,6 da[16]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 88,7 arbolak (1.003 ha, 74 ustiategitan), % 11 lur goldagarria (124 ha, 36 ustiategitan), % 0,3 larre iraunkorrak (3,6 ha, 9 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,12 ha, 6 ustiategitan)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
29%
71%
NAE · 1.131 ha (% 28,6)Gainerako azalera · 2.817 ha (% 71,4)
NAE, lur-erabileraren arabera
11%
89%
Lur goldagarria · 124 ha (% 11)Larre iraunkorrak · 3,6 ha (% 0,3)Arbolak · 1.003 ha (% 88,7)Baratzeak · 0,12 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 368 ardi eta ahuntz zeuden[17][oh 4].

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 273 gidari zeuden erroldatuta: 176 gizon (% 64,5) eta 97 emakume (% 35,5)[18]. Biztanleen % 59,3 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 588 ibilgailuk osatzen zuten: 272 turismo, 86 kamioi, 86 furgoneta, 49 motozikleta eta 49 ziklomotor[18]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 591 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (595) parean.

Turismoen batez besteko adina 14,8 urtekoa zen; turismoen % 6,3k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 17,6k 25 urte baino gehiago[18]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 64,4 diesel zen eta % 35,2 gasolinazko. Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 2,6k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 49,7k ez zuen etiketarik[oh 5].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
23%
24%
50%
ECO · 15 (% 2,6)C etiketa · 135 (% 23,4)B etiketa · 140 (% 24,3)Etiketarik gabe · 286 (% 49,7)
Turismoak, adinaren arabera
9%
23%
44%
18%
< 4 urte · 17 (% 6,3)4–8 urte · 25 (% 9,2)8–15 urte · 63 (% 23,2)15–25 urte · 119 (% 43,8)≥ 25 urte · 48 (% 17,6)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ Beste abere mota batzuen datuak ez dira argitaratu, sekretu estatistikoa dela eta (ustiategi gutxi dagoenean, INEk ez ditu datuak zabaltzen, ustiategiak identifika ez daitezen).
  5. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Teruel.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Teruel.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  7. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  8. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Teruel.tab.
  9. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Teruel.tab.
  10. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  11. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  12. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  13. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  14. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  15. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Teruel.tab (Wikimedia Commons).
  16. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1651574.
  17. ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Teruel.tab (Wikimedia Commons).
  18. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Teruel.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Aragoi
 Artikulu hau Aragoiko geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=La_Fresneda&oldid=11794566"(e)tik eskuratuta