Edukira joan

Muret

Muret
Muret
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Okzitania
Departamendua Garona Garaia
Izen ofizialaMuret
Jatorrizko izenaMuret
Posta kodea31600
Geografia
Koordenatuak43°27′37″N 1°19′33″E / 43.4603°N 1.3258°E / 43.4603; 1.3258
Mapa
Azalera57,84 km²
Altitudea169 m, 152 m, 305 m eta 192 m
MugakideakSeysses, Beaumont-sur-Lèze, Eaunes, Le Fauga, Labastidette, Lamasquère, Lherm, Roques, Saint-Clar-de-Rivière, Saint-Hilaire, Saubens eta Villate
Demografia
Biztanleria26.079 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 12.714 (%49,6) (%50,4) 12.935 alt_right
Dentsitatea451 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuakMonzón
mairie-muret.fr

Muret (frantsesez eta ofizialki: Muret) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Garona Garaia departamenduan dago, Okzitania eskualdean. Azken erroldaren arabera 26.079 biztanle zituen 57,8 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Seysses, Beaumont-sur-Lèze, Eaunes, Le Fauga, Labastidette, Lamasquère, Lherm, Roques, Saint-Clar-de-Rivière, Saint-Hilaire, Saubens eta Villate.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
MuretMuret
Població amb 1723 habitants (2000)Saubens (2,8 km)
Població amb 754 habitants (2000)Villate (4,3 km)
Població amb 4239 habitants (2000)Eaunes (4,5 km)
Població amb 7511 habitants (2000)Seysses (4,6 km)
Població amb 4342 habitants (2000)Pins-Justaret (5,1 km)
Població amb 3460 habitants (2000)Roquettes (5,4 km)
Població amb 965 habitants (2000)Saint-Hilaire (5,7 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak Hego-mendebaldeko arroko klima du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Csa motakoa da: Mediterraneoko klima epela, uda bero eta lehorrarekin[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeaniko aldatua du, eta Akitania eta Gaskoiniako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio ugariak udaberrian; uda beroa (19,5 °C); haize ahulak; ekaitzak maiz udan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 13,3 °C-koa da, 16 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 685 mm-koa da, urtarrilean 8,4 euri-egun eta uztailean 5,2 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Cugnaux udalerrian dago, 9,7 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 14,3 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 635,7 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 44 °C-koa da, 1923ko abuztuaren 8an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -19 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 16an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 13,3 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (21,7 °C) eta hotzena urtarrila (5,8 °C). Urteko prezipitazioa 733 mm-koa da; hilabeterik euritsuena maiatza da (82 mm) eta lehorrena abuztua (48 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,30 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (12,5 °C) baino 1,8 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2003, 2020, 2022, 2023 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (15,4 °C) eta hotzena 1963 (11,6 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Muret)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 5.8 6.4 9.2 11.7 15.5 19.5 21.7 21.7 18.1 14.2 9.3 6.5 13.3
Pilatutako prezipitazioa (mm) 65 49 53 77 82 65 50 48 54 60 69 60 733
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,5 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,70,0+1,1+0,9+1,2+1,3+0,7+1,4+0,3+0,6+0,7+0,8
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,5 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea0500010.00015.00020.00025.00030.0001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 12.935 gizon, 12.714 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.25
 
95+
 
0.49
0.60
 
90-94
 
1.54
1.42
 
85-89
 
3.20
2.25
 
80-84
 
3.15
3.74
 
75-79
 
4.77
4.64
 
70-74
 
6.13
4.91
 
65-69
 
6.50
6.53
 
60-64
 
5.52
6.95
 
55-59
 
7.44
7.89
 
50-54
 
6.62
7.38
 
45-49
 
7.14
6.14
 
40-44
 
6.12
5.64
 
35-39
 
5.80
5.36
 
30-34
 
5.21
5.03
 
25-29
 
4.58
5.88
 
20-24
 
5.37
7.48
 
15-19
 
5.32
7.08
 
10-14
 
5.58
6.56
 
5-9
 
5.14
4.28
 
0-4
 
4.37
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Muret udalerrian 24.720 biztanle zeuden eta 11.737 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,11 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 41,5), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[10]

24.720biztanle
11.737elkarbizitza-unitate
2,11lagun elkarbizitza-unitateko
6.756familia
Udalerria
% 22
% 24
% 11
% 42
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 6.756 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (2.858). Guraso bakarreko 1.295 familietatik 1.019etan ama zen guraso bakarra. 3.318 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 1.461k seme-alaba bakarra zuten etxean, 1.218k bi, eta 759k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 2.603 bikoteetatik 345tan (% 13,3) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[10]

2.858
2.603
1.295
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean3.318
Seme-alaba bat1.461
Bi seme-alaba1.218
Hiru seme-alaba553
Lau edo gehiago206

15 urte edo gehiago zituzten 21.745 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 11,1 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 40,1. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 40-54 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 63,5). 80 urte edo gehiagoko 1.702 biztanleetatik 1.448 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 254 kolektibitateren batean.[10]

Bakarrik bizi da
15-24% 11
25-39% 19
40-54% 18
55-64% 25
65-79% 30
80 +% 40
Bikotean bizi da
15-24% 10
25-39% 59
40-54% 64
55-64% 63
65-79% 62
80 +% 40

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 38,5 ezkonduta zegoen, eta beste % 15,9 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 10,3 izatezko bikotean eta % 5,6 PACS bidez lotuta). % 30,4 ezkongabeak ziren, % 6,4 alargunak eta % 8,9 dibortziatuak.[10]

Ezkonduta% 38,5
Ezkongabea% 30,4
Izatezko bikotean% 10,3
Dibortziatuta% 8,9
Alarguna% 6,4
PACS bidez lotuta% 5,6

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 29,8), erdi-mailako lanbideak (% 17,5), enplegatuak (% 17,3), eskulangileak (% 14,8). Talde nagusia (erretiratuak, % 29,8) Garona Garaia departamenduko batez bestekoaren (% 22,7) gainetik dago. 36 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,3).[10]

Udalerria
% 10
% 18
% 17
% 15
% 30
Garona Garaia
% 20
% 18
% 15
% 10
% 23
% 9
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

2023 erroldaren arabera, udalerrian 12.897 etxebizitza zeuden. Horietatik 11.725 egoitza nagusi ziren, 224 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 949 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (6.710), eta apartamentuak gutxi ziren (6.132). Egoitza nagusietatik 6.057 beren jabearen bizilekuak ziren, 5.373 alokairuan zeuden, 1.850 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 294 doan lagata.[11]

12.897etxebizitza
11.725egoitza nagusi
6.710etxe
6.132apartamentu

Etxebizitza multzoa

11.725
Egoitza nagusia (11.725)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (224)Hutsik (949)

Etxe mota

6.710
6.132
Etxea (6.710)Apartamentua (6.132)

Jabetza egoera

6.057
5.373
1.850
Jabeak (6.057)Alokairuan (5.373)HLM (1.850)Doan lagata (294)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (3.476).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik644
1919-1945239
1946-19701.913
1971-19903.476
1991-20052.944
2006-20202.336

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (3.885). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (6.265 etxebizitzatan). 8.826 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 5.828 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 4.292tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela441
2 gela1.735
3 gela2.477
4 gela3.188
5 gela edo gehiago3.885

Berogailu mota

4.489
6.265
Gas sarea (4.489)Fuel-olioa (187)Elektrizitatea (6.265)Gas botila (94)Bestelakoak (690)

Aparkalekua eta ibilgailuak

8.826aparkalekua
5.828ibilgailu 1
4.292ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 16.255 biztanleetatik 11.827 aktibo ziren (% 72,8), horietako 10.220 lanean (% 62,9) eta 1.607 langabezian (aktiboen % 13,6).

16.25515-64 urteko biztanle
% 72,8aktibo
% 62,9lanean
% 13,6langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 44,3
25-54 urte% 85,8
55-64 urte% 60,6
Gizonak% 72,8
Emakumeak% 72,7

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 27,0
BEPC, brebeta% 19,9
CAP-BEP% 15,9
Batxilergoa% 14,6
Goi-mailako +2% 6,8
Goi-mailako +3/4% 8,1
Goi-mailako +5% 6,5

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 13,6). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

4.428 ez-aktibotik 1.494 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 33,7), 844 erretiraturik zeuden (% 19,1) eta 2.091 bestelako ez-aktibo ziren (% 47,2).

Ez-aktiboak

% 34
% 19
% 47
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 17
% 27
% 29
% 20
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 14.320 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 10.220 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

14.320enplegu udalerrian
% 86,4soldatapeko
% 13,6ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 25.050 eurokoa zen, eta biztanleen % 19 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

25.050 €diru-sarreren mediana▼ Dep.: 27.040 €
% 19,0pobrezia-tasa▲ Dep.: % 15,9

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 1.473 komertzioetatik, 17 erauzte enpresak ziren, 18 janari enpresak ziren, 11 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 2 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresak ziren, 58 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 170 eraikuntza enpresak ziren, 297 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 44 garraio enpresak ziren, 60 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 26 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 87 finantziazio enpresak ziren, 69 higiezinen enpresak ziren, 182 zerbitzu enpresak ziren, 327 administrazio publikoko enpresak ziren eta 105 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 341 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 2 lan bilaketa bulegoak, 1 jendarmeria, 4 posta bulegoak, 12 banku bulegoak, 2 funerariak, 28 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 3 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekuak, 1 ibilgailuen alokairu bulegoa, 6 autoeskolak, 34 igeltseroak, 45 margolariak, 22 zurginak, 24 iturginak, 12 argiketariak, 7 eraikuntza enpresak, 29 ile apaindegiak, 3 albaitariak, 7 aldi baterako lan enpresak, 45 jatetxeak, 28 higiezinen agentziak, 6 tintoreriak eta 19 apaindegiak.[13]

2009an zeuden 113 establezimendu komertzialetatik, 5 supermerkatuak, 3 brikolaje denda handika, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 3 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 15 okindegiak, 8 harategiak, 1 kongelatu-denda zen, 2 arraindegiak, 9 liburu dendak, 27 arropa dendak, 7 etxerako tresna dendak, 5 zapata-dendak, 4 elektrotresna dendak, 2 altzari dendak, 6 kirol-dendak, 3 drogeria, 3 lurrin-dendak, 4 bitxi-dendak eta 5 lore-dendak ziren.[14]

2000. urtean Muret udalerrian 60 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.736 hektarea erabiltzen.[15]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an 2 tratamendu laburretarako ospitale, iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale 1 bat, tratamendu luzeetarako ospitale 1 bat, 2 psikiatriko, urgentzia zentro 1 bat, amatasun-klinika 1 bat, 2 osasun-zentro, 10 botika eta 2 anbulantzia zegoen.

2009an 6 haur-eskola, inguruko herriekin osatutako haur-eskola 1 eta 9 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Muret udalerrian 3 Bigarren Hezkuntzako ikastetxe, 1hezkuntza orokorreko lizeoa eta 2 lizeo teknologiko.Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetan 2.093 ikasle zeuden, Hezkuntza orokorreko lizeoetan ez zegoen 2.068 eta lizeo teknologikoetan 1.097.

Muret udalerriak goi-mailako hezkuntza ez unibertsitarioko bestelako formakuntza zentro bat zuen.

  1. ↑ Estazioko erregistroak 1922ko ekainaren 19an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 2,1 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Toulouse-Francazal », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  15. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]