Edukira joan

Cacabelos

Wikipedia, Entziklopedia askea
Cacabelos
Espainiako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Gaztela eta Leon
ProbintziaLeóngo probintzia
AlkateaSergio Álvarez Martínez
Izen ofizialaCacabelos
Posta kodea24540
INEk ezarritako kodea24030
HerriburuaCacabelos
Geografia
Koordenatuak42°35′59″N 6°43′32″W / 42.5997°N 6.7256°W / 42.5997; -6.7256
Mapa
Azalera32,66 km²
Altitudea479 m
MugakideakVilafranca do Bierzo, Vega de Espinareda, Arganza, Camponaraia, Carracedelo eta Toural dos Vaos
Demografia
Biztanleria4.734 (2025)
alt_left 2.437 (%51,4) (%48,6) 2.301 alt_right
Dentsitatea145 bizt/km²
MatrikulaLE
cacabelos.org

Cacabelos Leongo Herriko udalerri bat da, Leongo probintzian kokatuta. Bierzo eskualdean dago, itsas mailatik 479 m metrora, eta 32.66 km²-ko azalera hartzen du. Azken erroldaren arabera 4.734 biztanle zituen.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Vilafranca do Bierzo, Vega de Espinareda, Arganza, Camponaraia, Carracedelo eta Toural dos Vaos.

Mapa
Cacabelos eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea460048005000520054005600200020052010201520202025CacabelosBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 2.301 gizon, 2.437 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.09
 
100+
 
0.12
0.13
 
95-99
 
0.70
1.91
 
90-94
 
2.87
2.43
 
85-89
 
3.65
4.26
 
80-84
 
5.33
5.39
 
75-79
 
6.07
6.26
 
70-74
 
6.03
7.56
 
65-69
 
7.35
7.91
 
60-64
 
7.80
7.69
 
55-59
 
7.30
9.04
 
50-54
 
7.80
8.21
 
45-49
 
7.67
5.91
 
40-44
 
6.89
5.52
 
35-39
 
4.64
3.56
 
30-34
 
3.98
3.95
 
25-29
 
3.36
5.22
 
20-24
 
4.19
4.39
 
15-19
 
4.55
4.52
 
10-14
 
4.23
4.04
 
5-9
 
3.04
2.00
 
0-4
 
2.42
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 46 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 42,7) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 12 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 9,5 —probintzian % 10,1—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Leóngo mapa
Udal
Prob
Best
Esta
Udalerri berean · % 46Probintzia berean · % 31,2Erkidegoan · % 1,4Beste erkidegoa · % 12Estatutik kanpo · % 9,5
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 448 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 62,9)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Frantzia, Kolonbia, Suitza dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Amerika · % 32,1Europa · % 62,9Afrika · % 3,1Asia · % 1,8
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
51
Frantzia
44
20
Kolonbia
39
33
Suitza
18
22
Errumania
26
19
Bulgaria
10
10
Portugal
16
10
Dominikar Errepublika
14
4
Brasil
10
5
Kuba
8
2
Argentina
6
1
Venezuela
7
4
Alemania
3
3
Herbehereak
4
6
Maroko
1
2
Mexiko
4
2
Txina
3
1
Paraguai
3
0
Belgika
3
2
Erresuma Batua
1
2
Italia
1
2
Peru
1
2
Ukraina
1
1
Aljeria
1
0
Ekuador
2
2
Mali
0
0
Ameriketako Estatu Batuak
1
0
Bolivia
1
0
Danimarka
1
0
Errusia
1
1
Filipinak
0
1
Honduras
0
0
Irlanda
1
0
Lituania
1
0
Suedia
1
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 3.505 etxebizitza zeuden: 2.035 (% 58,1) nagusiak eta 1.470 (% 41,9) ez-nagusiak.[4] Kontsumo elektrikoaren arabera, 300 (% 8,6) noizbehinkako erabilerakoak ziren eta 1.157 (% 33,0) hutsik zeuden.[5] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 7 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 36 plazarekin (5,14 plaza etxebizitzako).[6]

3.505etxebizitza
2.035etxegune
1.157hutsik (% 33,0)
7etxebizitza turistiko (2026) Leóngo mapa

Etxebizitza multzoa Leóngo mapa

2.035
1.470
Etxebizitza nagusia (2.035)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (1.470)

Erabilera-intentsitatea (kontsumo elektrikoa) Leóngo mapa

2.048
300
1.157
Okupatuak (2.048)Noizbehinkakoak (300)Hutsik (1.157)

Guztira 2.035 etxegune zeuden, eta horietatik 604 (% 29,7) pertsona bakarrekoak ziren.[7]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 1604
2 pertsona616
3 pertsona431
4 pertsona284
5 edo gehiago100

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 4.266 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 23,4 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 23,3; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 31,4; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 22,0.[8] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 21,5 zen 2021ean eta % 23,4 2024an; beraz, 1,9 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 25,4 izatetik % 22,0 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 25,4 ziren, eta gizonen artean % 21,3; 4,1 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 26,0 eta gizonen % 17,8 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

4.266biztanle 15 urte edo +, 2024
% 23,4goi-mailako ikasketak+1,9 puntu 2021etik mapa
% 22,0lehen hezkuntza edo gutxiago−3,4 puntu 2021etik mapa
% 9,0ikasten ari dira, 2024
% 22,0
% 31,4
% 23,3
% 23,4
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 22,0Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 31,4Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 23,3Goi-mailako ikasketak · % 23,4
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Leóngo mapa

Xeheago, goi-mailako ikasketak zituztenen % 65,5 unibertsitate-tituludunak ziren (gradua, diplomatura, lizentziatura, masterra edo doktoretza), eta % 34,5 goi-mailako lanbide-heziketakoak. Guztira, 10 pertsonak zuten doktore-titulua. Bigarren etapakoen artean, batxilergoa zutenak % 64,9 ziren, eta erdi-mailako lanbide-heziketa zutenak % 35,1. Ikasketarik gabekoak, azkenik, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 4,3 ziren.[8]

Ikasketa-maila xehatua
Ikasketarik gabe
% 4,3
Lehen hezkuntza
% 17,7
DBH eta antzekoak
% 31,4
Batxilergoa
% 15,1
Erdi-mailako LH
% 8,2
Goi-mailako LH
% 8,1
Graduak (≤240 ECTS), diplomaturak
% 8,9
Graduak (>240 ECTS), lizentziaturak
% 4,4
Masterrak eta espezialitateak
% 1,7
Doktoretzak
% 0,2
Ehunekoak 15 urte edo gehiagoko biztanle guztien gainekoak dira; koloreak goiko barrako lau maila nagusiei dagozkie.
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Cacabelos, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak998% 23,4441% 21,3557% 25,4
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa992% 23,3513% 24,8479% 21,8
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)1.338% 31,4749% 36,2589% 26,8
Lehen hezkuntza edo gutxiago938% 22,0368% 17,8570% 26,0
Guztira4.266% 100,02.071% 100,02.195% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Cacabelos, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 21,5% 21,6% 31,5% 25,44.330
2022% 21,8% 22,2% 31,4% 24,64.342
2023% 22,5% 22,9% 31,2% 23,54.274
2024% 23,4% 23,3% 31,4% 22,04.266

Ikasten ari direnak

2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 9,0 ikasten ari zen (384 pertsona).[9] Ikasten ari zirenetatik, % 50,3 goi-mailako ikasketetan zebilen, % 23,7 batxilergoan, % 19,3 erdi-mailako lanbide-heziketan eta % 4,9 DBHn edo antzekoetan. Sexuaren arabera, ikasten ari ziren emakumeen % 52,7 goi-mailako ikasketetan zebilen, eta gizonen % 47,5; erdi-mailako lanbide-heziketan, aldiz, gizonen % 20,7 eta emakumeen % 18,0. Adinaren arabera, 15–19 urtekoen % 84,4 ikasten ari zen, 20–24 urtekoen % 43,9 eta 25–29 urtekoen % 18,1; 30 urtetik gorakoen artean, berriz, % 1,8 baino ez.[10] 20–24 urtekoen artean, emakumeen % 46,6 ari zen goi-mailako ikasketak egiten, eta gizonen % 33,9.

Ikasten ari direnak, adin-taldeka
15–19 urte
% 84,4
20–24 urte
% 43,9
25–29 urte
% 18,1
30–34 urte
% 7,7
35–39 urte
% 4,9
40–44 urte
% 5,2
45–49 urte
% 2,4
50–54 urte
% 1,8
55 urte edo +
% 0,3
Egiten ari diren ikasketa-maila
Maila zehaztu gabe
% 1,6
Goi-mailako ikasketak
% 50,3
Erdi-mailako LH
% 19,3
Batxilergoa
% 23,7
DBH eta antzekoak
% 4,9
Lehen hezkuntza edo beheragokoa
% 0,3
Ezkerrean, adin-talde bakoitzean ikasten ari direnen ehunekoa; eskuinean, ikasten ari direnen banaketa mailaren arabera (2024).

Jaiolekuaren arabera

2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 89,8 estatuan jaio zen, eta % 10,2 atzerrian.[8] Ikasketa-egitura antzekoa da jatorri bien artean. Estatuan jaiotako gizonen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 21,6 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 17,5; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 18,7 eta % 20,7, hurrenez hurren. Estatuan jaiotako emakumeen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 25,9 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 26,1; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 20,9 eta % 24,7, hurrenez hurren.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 21,6
Goi-mailakoak
% 18,7
% 24,3
Batx. / erdi LH
% 28,8
% 36,6
DBH
% 31,8
% 17,5
Lehen H. edo gutx.
% 20,7
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 25,9
Goi-mailakoak
% 20,9
% 21,2
Batx. / erdi LH
% 26,8
% 26,7
DBH
% 27,6
% 26,1
Lehen H. edo gutx.
% 24,7
Ehuneko bakoitza jatorri- eta sexu-taldearen barnekoa da (2024).

Ikasten ari zirenei dagokienez, 2024an estatuan jaiotako 15 urte edo gehiagokoen % 9,6 ari zen ikasten, eta atzerrian jaiotakoen % 3,9.[9] Ikasten ari zirenen artean, goi-mailako ikasketetan zebiltzanak % 49,6 ziren estatuan jaiotakoetan eta % 64,7 atzerrian jaiotakoetan. Konparazio hauek ez daude adinaren arabera doituta: talde bakoitzaren adin-egiturak (gazteen proportzioak, batez ere) eragin handia du emaitzan.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 13.849 euro-koa zen[11], eta etxegune bakoitzeko 32.081 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (16.041 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 18.550 euro zen. Errenta gordina 16.274 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 49,4[12]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 32,7), beste diru-sarrerak (% 9,8), langabezia-prestazioak (% 2,2), beste prestazioak (% 5,9).

49%
33%
10%
Soldata · % 49,4Pentsioak · % 32,7Langabezia · % 2,2Beste prestazioak · % 5,9Beste sarrerak · % 9,8
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[13][oh 1]. Udalerrian indizea 27,4 da, probintziakoaren (28,5; Leóngo mapa) azpitik eta Espainiakoaren (31,9) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,3 da, probintziakoaren (2,4; Leóngo mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,6) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Cacabelos udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 1.988 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 47,1; gainerako % 52,9 inaktibo zeuden (erretiratuak % 48,6, beste inaktiboak % 40,3 eta ikasleak % 11,0).[14] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 13,7 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 49,0 zen eta emakumezkoena % 45,2; langabezia-tasa, aldiz, % 11,8 eta % 15,7 zen, hurrenez hurren.[14]

Okupatuen kopurua 1.680 zen 2023ean, 2021eko 1.643etik gora.[15] Emakumeek okupatuen % 47,8 osatzen dute, eta gizonek % 52,2.

1.680okupatu, 2023+% 2,3 2021etik
% 47,8emakumeak okupatuen artean
% 47,1jarduera-tasa, 2024
% 13,7langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 40,6
% 25,8
% 21,3
Okupatuak · % 40,6Langabeak · % 6,5Ikasleak · % 5,8Erretiratuak · % 25,8Beste inaktiboak · % 21,3
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Cacabelos, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak1.715% 40,6886% 43,2829% 38,1
Langabeak273% 6,5119% 5,8154% 7,1
Inaktiboak2.237% 52,91.046% 51,01.191% 54,8
Guztira4.225% 100,02.051% 100,02.174% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 66,1), industria (% 19,2), eraikuntza (% 9,5) eta nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 5,1).[15] Xeheago, jarduera-adarrik handiena manufaktura-industria da (% 17,9), ondoren merkataritza (% 15,5) eta ostalaritza (% 10,5) datoz.

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Leóngo mapa
% 19,2
% 9,5
% 66,1
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 5,1Industria · % 19,2Eraikuntza · % 9,5Zerbitzuak · % 66,1
Jarduera-adar zehatzak
Manufaktura-industria
% 17,9
Merkataritza
% 15,5
Ostalaritza
% 10,5
Osasuna eta gizarte-zerbitzuak
% 9,8
Eraikuntza
% 9,5
Administrazio publikoa
% 6,1
Hezkuntza
% 5,8
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza
% 5,1
Gainerako 13 jarduera-adarrak
Jarduera profesionalak
% 3,8
Administrazio-jarduera lagungarriak
% 3,5
Garraioa eta biltegiratzea
% 3,0
Beste zerbitzu batzuk
% 2,5
Etxeetako jarduerak
% 1,6
Informazioa eta komunikazioak
% 1,4
Jarduera artistikoak eta aisialdikoak
% 1,4
Finantza- eta aseguru-jarduerak
% 1,1
Erauzketa-industriak
% 0,7
Energia elektrikoa eta gasa
% 0,3
Ur-hornidura eta hondakinak
% 0,3
Higiezinen jarduerak
% 0,1
Lurraldez kanpoko erakundeak
% 0,0

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 62,5; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 24,5), eta oinarrizko okupazioak % 10,5.[16] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 65,5 eta emakumeen % 59,3).

% 24,5
% 62,5
% 10,5
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 24,5Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 62,5Oinarrizko okupazioak · % 10,5Ez dago jasota · % 2,6
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Cacabelos, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak411% 24,5197% 22,5214% 26,7
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak1.050% 62,5574% 65,5476% 59,3
Oinarrizko okupazioak176% 10,588% 10,088% 11,0
Ez dago jasota43% 2,618% 2,125% 3,1
Guztira1.680% 100,0877% 100,0803% 100,0

Okupatuen % 75,2 besteren konturako langileak dira, eta % 24,8 norberaren konturakoak.[17]

% 20,4
% 63,6
% 11,6
Norberaren kontura, langileak dituena · % 4,5Norberaren kontura, langilerik gabe · % 20,4Besteren kontura, finkoa/mugagabea · % 63,6Besteren kontura, aldi baterakoa · % 11,6
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Cacabelos, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura417% 24,8228% 26,0189% 23,5
Besteren kontura1.263% 75,2649% 74,0614% 76,5
Guztira1.680% 100,0877% 100,0803% 100,0

Jaiolekuaren arabera

Jarduera

16 urte edo gehiagokoen % 89,9 estatuan jaio zen, eta % 10,1 atzerrian.[14] Jarduera-egoerak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 41,3 okupatuak dira, % 37,5 erretiratuak, % 9,3 bestelako inaktiboak, % 6,7 ikasleak eta % 5,3 langabeak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 54,0 okupatuak dira, % 29,8 bestelako inaktiboak, % 7,6 erretiratuak eta % 7,1 langabeak. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 36,5 okupatuak dira, % 31,5 bestelako inaktiboak, % 18,9 erretiratuak, % 7,1 langabeak eta % 6,0 ikasleak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 41,2 okupatuak dira, % 36,8 bestelako inaktiboak, % 12,3 langabeak, % 4,8 erretiratuak eta % 4,8 ikasleak.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 41,3
Okupatuak
% 54,0
% 5,3
Langabeak
% 7,1
% 6,7
Ikasleak
% 1,5
% 37,5
Erretiratuak
% 7,6
% 9,3
Beste inakt.
% 29,8
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 36,5
Okupatuak
% 41,2
% 7,1
Langabeak
% 12,3
% 6,0
Ikasleak
% 4,8
% 18,9
Erretiratuak
% 4,8
% 31,5
Beste inakt.
% 36,8
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Okupazioa

Okupatuen % 88,0 estatuan jaio zen, eta % 12,0 atzerrian.[16] Okupazio-egituran badira aldeak jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 65,7 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 23,1 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta % 9,1 oinarrizko okupazioetakoak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 63,6 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 17,8 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta % 16,8 oinarrizko okupazioetakoak. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 59,4 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 27,6 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta % 9,6 oinarrizko okupazioetakoak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 58,5 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 21,3 oinarrizko okupazioetakoak eta % 19,1 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 23,1
Goi eta erdi maila
% 17,8
% 65,7
Langile kualifikatuak
% 63,6
% 9,1
Oinarrizko okup.
% 16,8
% 2,1
Ez dago jasota
% 1,9
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 27,6
Goi eta erdi maila
% 19,1
% 59,4
Langile kualifikatuak
% 58,5
% 9,6
Oinarrizko okup.
% 21,3
% 3,4
Ez dago jasota
% 1,1
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Jarduera-sektoreak

Jarduera-egituran badira aldeak jatorriaren arabera.[18] Estatuan jaiotako gizonen artean, % 50,0 zerbitzuetan ari dira, % 29,5 industrian, % 15,5 eraikuntzan eta % 5,1 nekazaritzan; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 46,7 zerbitzuetan ari dira, % 21,5 industrian, % 20,6 eraikuntzan eta % 11,2 nekazaritzan. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 83,5 zerbitzuetan ari dira, % 9,6 industrian, % 3,9 nekazaritzan eta % 2,7 eraikuntzan; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 88,3 zerbitzuetan ari dira, % 6,4 nekazaritzan eta % 5,3 industrian.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 5,1
Nekazaritza
% 11,2
% 29,5
Industria
% 21,5
% 15,5
Eraikuntza
% 20,6
% 50,0
Zerbitzuak
% 46,7
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 3,9
Nekazaritza
% 6,4
% 9,6
Industria
% 5,3
% 2,7
Eraikuntza
% 0,0
% 83,5
Zerbitzuak
% 88,3
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 297 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 716 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[19][oh 2]. Udalerriaren azalera 32,7 km² denez, NAE lurraldearen % 21,9 da[20]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 83,1 arbolak (595 ha, 296 ustiategitan), % 12,7 lur goldagarria (90,8 ha, 85 ustiategitan), % 3,7 larre iraunkorrak (26,7 ha, 30 ustiategitan), % 0,4 norberaren kontsumorako baratzeak (2,9 ha, 80 ustiategitan) eta % 0,1 berotegiak edo babes garai irisgarriak (0,91 ha, 6 ustiategitan)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
22%
78%
NAE · 716 ha (% 21,9)Gainerako azalera · 2.550 ha (% 78,1)
NAE, lur-erabileraren arabera
13%
83%
Lur goldagarria · 90,8 ha (% 12,7)Larre iraunkorrak · 26,7 ha (% 3,7)Arbolak · 595 ha (% 83,1)Baratzeak · 2,9 ha (% 0,4)Berotegiak · 0,91 ha (% 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 31 behi, 24 ardi eta ahuntz, 24 txerri eta 71 hegazti zeuden[21].

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 3.212 gidari zeuden erroldatuta: 1.818 gizon (% 56,6) eta 1.394 emakume (% 43,4)[22]. Biztanleen % 67,8 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 4.331 ibilgailuk osatzen zuten: 2.842 turismo, 429 furgoneta, 362 kamioi, 360 motozikleta eta 211 ziklomotor[22]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 600 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (606) parean eta Espainiakoaren (525) gainetik.

Turismoen batez besteko adina 14,7 urtekoa zen; turismoen % 6,3k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 18,6k 25 urte baino gehiago[22]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 53,4 diesel zen eta % 45,8 gasolinazko; 26 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,6; probintzian % 0,5). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 4,6k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 37,9k ez zuen etiketarik[oh 4].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
28%
30%
38%
0 etiketa · 42 (% 1)ECO · 157 (% 3,7)C etiketa · 1.196 (% 27,8)B etiketa · 1.272 (% 29,6)Etiketarik gabe · 1.629 (% 37,9)
Turismoak, adinaren arabera
10%
20%
45%
19%
< 4 urte · 178 (% 6,3)4–8 urte · 289 (% 10,2)8–15 urte · 566 (% 19,9)15–25 urte · 1.280 (% 45)≥ 25 urte · 529 (% 18,6)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria León.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria León.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak erabilera-intentsitatearen arabera (kontsumo elektrikoa)» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
  7. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  8. 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y nivel de estudios (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  9. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y nivel de estudios en curso (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  10. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, edad (grupos quinquenales) y nivel de estudios en curso (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  11. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta León.tab.
  12. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente León.tab.
  13. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  14. 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y relación con la actividad (agrupado) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  15. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y actividad económica (1 letra) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  16. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y ocupación (agregada) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  17. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  18. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y rama de actividad (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  19. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera León.tab (Wikimedia Commons).
  20. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q695202.
  21. ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza León.tab (Wikimedia Commons).
  22. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak León.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Gaztela eta Leon
 Artikulu hau Gaztela eta Leongo geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Cacabelos&oldid=11798916"(e)tik eskuratuta