Basa Udmurt
Tampilan
| Udmurt | |
|---|---|
| удмурт кыл udmurt kyl | |
| Tipakay di | Rusia |
| Wilayah | Udmurtia |
| Etnik | Udmurt |
Jumlah panutur | 270.000 (2020 sensus)[1] |
| Status rasmi | |
Basa rasmi di | |
| Kode basa | |
| ISO 639-2 | udm |
| ISO 639-3 | udm |
| Glottolog | udmu1245 |
| ELP | Udmurt |
Udmurt is classified as Definitely Endangered by the UNESCO Atlas of the World's Languages in Danger | |
Basa Udmurt joda da salah osay basa jak rumpun Uralik jak cawang Permik say dipakay bak Jolma Udmurt di nagara Rusia, basa hasa lokok sanga tangkay rik basa Finlandia, Estonia rik Hungaria.
Huruf
[dandani | dandani sumbor]| А а | Б б | В в | Г г | Д д | Е е | Ё ё | Ж ж | Ӝ ӝ | З з |
| Ӟ ӟ | И и | Ӥ ӥ | Й й | К к | Л л | М м | Н н | О о | Ӧ ӧ |
| П п | Р р | С с | Т т | У у | Ф ф | Х х | Ц ц | Ч ч | Ӵ ӵ |
| Ш ш | Щ щ | Ъ ъ | Ы ы | Ь ь | Э э | Ю ю | Я я |
| Sirilik | Sirilik Italic |
Latin | IPA | Golar Huruf | Catatan |
|---|---|---|---|---|---|
| А а | А а | A a | [a] | а | |
| Б б | Б б | B b | [b] | бэ | |
| В в | В в | V v | [v] | вэ | |
| Г г | Г г | G g | [ɡ] | гэ | |
| Д д | Д д | D d Ď ď |
[d] [dʲ~ɟ]samakkung е, ё, и, ю, я, ь |
дэ | |
| Е е | Е е | JE je E e |
[je][ʲe]saradu koronal д, т, з, с, л, н | е | |
| Ё ё | Ё ё | JO jo O o |
[jo][ʲo]saradu д, т, з, с, л, н | ё | |
| Ж ж | Ж ж | Ž ž | [ʒ] | жэ | |
| Ӝ ӝ | Ӝ ӝ | DŽ dž | [d͡ʒ] | ӝэ | Д + Ж |
| З з | З з | Z z Ź ź |
[z]}[ʑ]samakkung е, ё, и, ю, я, ь | зэ | |
| Ӟ ӟ | Ӟ ӟ | DŹ dź | [d͡ʑ] | ӟе | Дь + Зь |
| И и | И и | I i | [i][ʲi]saradu д, т, з, с, л, н | и | |
| Ӥ ӥ | Ӥ ӥ | I i | [i]harak dihonai bak д, т, з, с, л, н | точкаен и, точкаосын и ("i butitik") | Goh-goh rik Komi і. Bontuk Non-palatalisasi jak и. |
| Й й | Й й | J j | [j] | вакчи и ("i buntak") | |
| К к | К к | K k | [k] | ка | |
| Л л | Л л | Ł ł L l |
[ɫ][ʎ]samakkung е, ё, и, ю, я, ь | эл | |
| М м | М м | M m | [m] | эм | |
| Н н | Н н | N n Ň ň |
[n][ɲ]samakkung е, ё, и, ю, я, ь | эн | |
| О о | О о | O o | [o] | о | |
| Ӧ ӧ | Ӧ ӧ | Õ õ | [ɜ~ə] | ӧ | |
| П п | П п | P p | [p] | пэ | |
| Р р | Р р | R r | [r] | эр | |
| С с | С с | S s Ś ś |
[s][ɕ]samakkung е, ё, и, ю, я, ь | эс | |
| Т т | Т т | T t Ť ť |
[t][tʲ~c]samakkung е, ё, и, ю, я, ь | тэ | |
| У у | У у | U u | [u] | у | |
| Ф ф | Ф ф | F f | [f] | эф | Dilom kata injaman. |
| Х х | Х х | H h | [x] | ха | Dilom kata injaman. |
| Ц ц | Ц ц | C c | [t͡s] | цэ | Dilom kata injaman. |
| Ч ч | Ч ч | Ć ć | [t͡ɕ] | чэ | Ть + Сь |
| Ӵ ӵ | Ӵ ӵ | Č č | [t͡ʃ] | ӵэ | Т + Ш |
| Ш ш | Ш ш | Š š | [ʃ] | ша | |
| Щ щ | Щ щ | ŠČ šč | [ɕ(ː)] | ща | Dilom kata injaman. |
| Ъ ъ | Ъ ъ | – | – | чурыт пус ("tanda pangoras") | Nyumangko Konsonan Palatal (/dʲ tʲ zʲ sʲ lʲ n/) jak konsonan mak tipalatalisasi ditutul bak /j/ man ditutul bak vokal; sabagay cuntuh, /zʲo/rik /zjo/titulis зё (źo) rik masing-masing зъё (zjo). |
| Ы ы | Ы ы | Y y | [ɨ~ɯ] | ы | |
| Ь ь | Ь ь | – | [ʲ] | небыт пус ("tanda palombut") | |
| Э э | Э э | E e | [e] | э | |
| Ю ю | Ю ю | JU ju | [ju][ʲu]saradu д, т, з, с, л, н | ю | |
| Я я | Я я | JA ja | [ja][ʲa]saradu д, т, з, с, л, н | я |
Ilmu Suwara
[dandani | dandani sumbor]Vokal
[dandani | dandani sumbor]| Mukak | Tongah | Buri | |
|---|---|---|---|
| Kobok | i | ɨ | u |
| Nongah | e | ə | o |
| Bukak | a |
Konsonan
[dandani | dandani sumbor]| Labial | Alveolar | Post- alveolar |
(Alveolo-) palatal |
Velar | ||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Nasal | m | n | ɲ | ŋ | ||
| Plosif | mak busuwara | p | t | tʲ | k | |
| busuwara | b | d | dʲ | ɡ | ||
| Affrikat | mak busuwara | (t͡s) | t͡ʃ | t͡ɕ | ||
| busuwara | (d͡z) | d͡ʒ | d͡ʑ | |||
| Frikatif | mak busuwara | (f) | s | ʃ | ɕ | (x) |
| busuwara | v | z | ʒ | ʑ | ||
| Approksiman | median | j | ||||
| lateral | l | ʎ | ||||
| Gotor | r | |||||
Konsonan /f x t͡s/ bih tipakay di kata injaman, rik masing-masing tigonti rik /p k t͡ɕ/. Goh-goh rik basa Hungaria, basa Udmurt munih uwat asimilasi panyuwaraan regresif rik ngalobonko suwara (elemen tarakhir namtuko asimilasi), tapi rik samungkal-ruwa pangacuwalian (kalamonan untuk nyumangko pasangan minimal budasarko panyuwaraan).[4]
Rujukan
[dandani | dandani sumbor]- ↑ "Итоги Всероссийской переписи населения 2020 года. Таблица 6. Население по родному языку" [Results of the All-Russian population census 2020. Table 6. population according to native language.]. rosstat.gov.ru. Archived from the original on 2020-01-24. Retrieved 2023-01-03.
- ↑ Rantanen, Timo; Tolvanen, Harri; Roose, Meeli; Ylikoski, Jussi; Vesakoski, Outi (2022-06-08). "Best practices for spatial language data harmonization, sharing and map creation—A case study of Uralic". PLOS ONE (in Inggris). 17 (6): e0269648. Bibcode:2022PLoSO..1769648R. doi:10.1371/journal.pone.0269648. PMC 9176854. PMID 35675367.Kategori:CS1 Inggris-language sources (en)
- ↑ Rantanen, Timo, Vesakoski, Outi, Ylikoski, Jussi, & Tolvanen, Harri. (2021). Geographical database of the Uralic languages (v1.0) [Data set]. Zenodo. https://doi.org/10.5281/zenodo.4784188
- ↑ "2. Фонетика". Удмуртология. Retrieved 3 April 2022.