Edukira joan

Sautel

Sautel
Frantziako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Okzitania
Departamendua Ariège
BarrutiFoixeko barrutia
Kantonamenducanton of Lavelanet
Izen ofizialaSautel
Posta kodea09300
Geografia
Koordenatuak42°58′35″N 1°48′36″E / 42.9764°N 1.81°E / 42.9764; 1.81
Mapa
Azalera9,13 km²
Altitudea375 m, 823 m eta 535 m
MugakideakEsclagne, Ilhat, Laroque-d'Olmes, Lavelanet, Lieurac, Pradettes eta Raissac
Demografia
Biztanleria123 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 71 (%55) (%45) 58 alt_right
Dentsitatea13 bizt/km²

Sautel (frantsesez eta ofizialki: Sautel) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Ariège departamenduan dago, Okzitania eskualdean. Azken erroldaren arabera 123 biztanle zituen 9,1 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Esclagne, Ilhat, Laroque-d'Olmes, Lavelanet, Lieurac, Pradettes eta Raissac.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
SautelSautel
Població amb 36 habitants (2000)Pradettes (1,7 km)
Població amb 150 habitants (2000)Lieurac (1,8 km)
Població amb 109 habitants (2000)Esclagne (3,0 km)
Població amb 123 habitants (2000)Ilhat (3,3 km)
Població amb 43 habitants (2000)Raissac (3,8 km)

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima ozeaniko aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfb motakoa da: klima epela, uda freskoa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria mendiko klima du, eta Pirinio zentraletako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: urteko prezipitazioa 1000-1200 mm artekoa)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,3 °C-koa da, 3,9 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 904 mm-koa da, urtarrilean 10,2 euri-egun eta uztailean 6,1 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Léran udalerrian dago, 9 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 12,5 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 810,2 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 39,9 °C-koa da, 2023ko abuztuaren 23an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -16 °C-koa da, 2012ko otsailaren 9an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 12,1 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (20,2 °C) eta hotzena urtarrila (5,0 °C). Urteko prezipitazioa 932 mm-koa da; hilabeterik euritsuena apirila da (98 mm) eta lehorrena uztaila (50 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,20 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (11,5 °C) baino 1,0 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenetatik hiru 2000tik aurrerakoak dira (2018, 2020 eta 2022). Urterik beroena 1997 izan zen (13,2 °C) eta hotzena 1963 (10,5 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Sautel)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 5.0 5.5 8.3 10.6 14.1 17.9 20.2 20.2 16.6 12.8 8.2 5.8 12.1
Pilatutako prezipitazioa (mm) 90 70 74 98 93 72 50 57 71 80 97 81 932
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (11,5 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,6+0,2+1,3+1,1+1,0+0,9+0,3+1,0−0,2+0,3+0,5+0,8
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (11,5 °C)
+2 °C−2 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

2007an Sautel udalerrian erroldatutako biztanleak 118 ziren. Familiak 52 ziren, horien artean 15 pertsona bakarrekoak ziren (11 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 22 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 15 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea501001502002503003504001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 58 gizon, 71 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.00
0.00
 
90-94
 
0.00
10.34
 
85-89
 
8.45
0.00
 
80-84
 
8.45
0.00
 
75-79
 
0.00
10.34
 
70-74
 
8.45
29.31
 
65-69
 
8.45
0.00
 
60-64
 
16.90
0.00
 
55-59
 
8.45
39.66
 
50-54
 
0.00
0.00
 
45-49
 
8.45
0.00
 
40-44
 
23.94
0.00
 
35-39
 
0.00
10.34
 
30-34
 
0.00
0.00
 
25-29
 
0.00
0.00
 
20-24
 
0.00
0.00
 
15-19
 
0.00
0.00
 
10-14
 
8.45
0.00
 
5-9
 
0.00
0.00
 
0-4
 
0.00
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Sautel udalerrian 123 biztanle zeuden eta 62 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 1,98 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Horietatik 17 kide bakarrekoak ziren, 28 etxean seme-alabarik ez zuten bikoteek osatuak eta 6 seme-alabekin bizi ziren bikoteek. Datuok erroldaren laginketan oinarritzen direnez, udalerri honetako kopuruak biribilduta daude eta zehaztasun mugatukoak dira.[10]

123biztanle
62elkarbizitza-unitate
1,98lagun elkarbizitza-unitateko
39familia
6Bikotea seme-alabekin
28Bikotea seme-alabarik gabe etxean
6Guraso bakarrekoak
17Kide bakarrekoa
6Bestelakoak
Laginketan oinarritutako datuak, biribilduta; ez dira ehunekotan adierazten.

Udalerrian 39 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (28). 28 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean.[10]

28
6
6
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

2023 erroldaren arabera, udalerrian 74 etxebizitza zeuden. Horietatik 59 egoitza nagusi ziren, 7 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 9 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (69), eta apartamentuak gutxi ziren (4). Egoitza nagusietatik 48 beren jabearen bizilekuak ziren, 9 alokairuan zeuden, 0 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 2 doan lagata.[11]

74etxebizitza
59egoitza nagusi
69etxe
4apartamentu

Etxebizitza multzoa

59
7
9
Egoitza nagusia (59)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (7)Hutsik (9)

Etxe mota

69
Etxea (69)Apartamentua (4)

Jabetza egoera

48
9
Jabeak (48)Alokairuan (9)Doan lagata (2)

Eraikuntza garaia

1919 aurretik14
1919-19457
1946-19702
1971-199011
1991-200513
2006-202012

Egoitza nagusien artean gehienek 4 gela zituzten (23). 32 etxebizitzatan berogailu mota "bestelakoa" erabiltzen zen, INSEEk gehiago zehazten ez duena. 40 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 17 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 39tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela0
2 gela2
3 gela14
4 gela23
5 gela edo gehiago20

Berogailu mota

21
32
Gas sarea (1)Fuel-olioa (1)Elektrizitatea (21)Gas botila (4)Bestelakoak (32)

Aparkalekua eta ibilgailuak

40aparkalekua
17ibilgailu 1
39ibilgailu 2+

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 59 biztanleetatik 44 aktibo ziren (% 74,6), horietako 35 lanean (% 59,3) eta 9 langabezian (aktiboen % 20,5).

5915-64 urteko biztanle
% 74,6aktibo
% 59,3lanean
% 20,5langabezia-tasa

15 ez-aktibotik 4 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 26,7), 7 erretiraturik zeuden (% 46,7) eta 4 bestelako ez-aktibo ziren (% 26,7).

Ez-aktiboak

% 27
% 47
% 27
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Udalerrian 16 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 35 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 4]

16enplegu udalerrian
% 31,2soldatapeko
% 68,8ez-soldatapeko

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 4 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 1 eraikuntza enpresa zen, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen eta 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen.[12]

2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra argiketaria zen.[13]

2000. urtean Sautel udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden, 376 hektarea erabiltzen.[14]

  1. ↑ Estazioko erregistroak 2002ko maiatzaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 3,6 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Léran », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]