Edukira joan

Boliac

Wikipedia, Entziklopedia askea
Boliac
Frantziako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Akitania Berria
Departamendua Gironda
BarrutiBordeleko barrutia
Kantonamenducanton of Floirac
Izen ofizialaBouliac
Posta kodea33270
Geografia
Koordenatuak44°48′54″N 0°30′07″W / 44.815°N 0.5019°W / 44.815; -0.5019
Mapa
Azalera7,48 km²
Altitudea75 m, 4 m, 84 m eta 41 m
MugakideakFloirac, Latresne, Begla, Carignan-de-Bordeaux eta Tresses
Demografia
Biztanleria3.804 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 1.899 (%49,6) (%50,4) 1.929 alt_right
Dentsitatea509 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuakSaxon
ville-bouliac.fr

Boliac (okzitanieraz Boliac, frantsesez eta ofizialki: Bouliac) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Gironda departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. Azken erroldaren arabera 3.804 biztanle zituen 7,5 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Floirac, Latresne, Begla, Carignan-de-Bordeaux eta Tresses.

Mapa
Boliac eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
BouliacBouliac
Població amb 15794 habitants (2000)Floirac (2,6 km)
Població amb 3306 habitants (2000)Latresne (3,2 km)
Població amb 24914 habitants (2000)Bègles (3,7 km)
Població amb 22732 habitants (2000)Cenon (4,4 km)
Població amb 3928 habitants (2000)Tresses (4,9 km)
Població amb 1843 habitants (2000)Cénac (4,9 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima mediterraneo aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfa motakoa da: klima epela, uda beroa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeanikoa du, eta Akitania eta Gaskoiniako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio ugariak udaberrian; uda beroa (19,5 °C); haize ahulak; ekaitzak maiz udan)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 12,8 °C-koa da, 15,3 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 898 mm-koa da, urtarrilean 12,2 euri-egun eta uztailean 5,8 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Vilanava_d'Ornon udalerrian dago, 6,5 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 14,3 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 904,1 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 42,6 °C-koa da, 2026ko ekainaren 23an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -16,8 °C-koa da, 1956ko otsailaren 23an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 13,7 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (21,5 °C) eta hotzena urtarrila (6,6 °C). Urteko prezipitazioa 898 mm-koa da; hilabeterik euritsuena azaroa da (110 mm) eta lehorrena uztaila (47 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,40 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (12,5 °C) baino 2,2 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2014, 2020, 2022, 2023 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (15,7 °C) eta hotzena 1963 (11,4 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Boliac)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 6.6 7.2 10.2 12.6 16.3 19.6 21.5 21.4 17.9 14.2 9.7 7.2 13.7
Pilatutako prezipitazioa (mm) 87 66 62 75 70 68 47 58 75 78 110 102 898
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,5 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+1,0+0,4+1,6+1,4+1,8+1,7+1,2+1,8+0,5+0,8+1,0+1,0
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (12,5 °C)
+4 °C−4 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea050010001500200025003000350040001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 1.929 gizon, 1.899 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
1.05
1.04
 
90-94
 
1.32
0.78
 
85-89
 
1.05
3.37
 
80-84
 
4.74
2.85
 
75-79
 
4.16
5.13
 
70-74
 
7.32
4.87
 
65-69
 
4.69
6.69
 
60-64
 
8.00
7.00
 
55-59
 
7.58
8.24
 
50-54
 
5.90
6.69
 
45-49
 
4.84
6.84
 
40-44
 
8.06
5.86
 
35-39
 
8.06
3.27
 
30-34
 
3.69
6.22
 
25-29
 
4.42
7.36
 
20-24
 
3.90
5.08
 
15-19
 
4.84
5.34
 
10-14
 
5.53
7.41
 
5-9
 
5.53
5.96
 
0-4
 
5.32
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Bouliac udalerrian 3.751 biztanle zeuden eta 1.589 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,36 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 33,0). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 28,5 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[10]

3.751biztanle
1.589elkarbizitza-unitate
2,36lagun elkarbizitza-unitateko
1.123familia
Udalerria
% 31
% 33
% 29
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 1.123 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (525). Guraso bakarreko 107 familietatik 92etan ama zen guraso bakarra. 580 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 196k seme-alaba bakarra zuten etxean, 281k bi, eta 67k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 491 bikoteetatik 77tan (% 15,7) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[10]

525
491
107
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean580
Seme-alaba bat196
Bi seme-alaba281
Hiru seme-alaba57
Lau edo gehiago10

15 urte edo gehiago zituzten 3.137 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 8,0 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 23,0. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 55-64 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 86,0). 80 urte edo gehiagoko 235 biztanleetatik 165 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 70 kolektibitateren batean.[10]

Bakarrik bizi da
15-24% 8
25-39% 19
40-54% 12
55-64% 11
65-79% 18
80 +% 23
Bikotean bizi da
15-24% 9
25-39% 69
40-54% 81
55-64% 86
65-79% 79
80 +% 46

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 49,7 ezkonduta zegoen, eta beste % 19,2 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 8,4 izatezko bikotean eta % 10,7 PACS bidez lotuta). % 20,7 ezkongabeak ziren, % 5,3 alargunak eta % 5,1 dibortziatuak.[10]

Ezkonduta% 49,7
Ezkongabea% 20,7
PACS bidez lotuta% 10,7
Izatezko bikotean% 8,4
Alarguna% 5,3
Dibortziatuta% 5,1

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 27,3), enplegatuak (% 24,0), goi-mailako langileak (% 17,2), erdi-mailako lanbideak (% 16,6). Talde nagusia (erretiratuak, % 27,3) Gironda departamenduko batez bestekoaren (% 27,8) azpitik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[10]

Udalerria
% 8
% 17
% 17
% 24
% 27
Gironda
% 15
% 17
% 16
% 12
% 28
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 1.696 etxebizitza zeuden. Horietatik 1.593 egoitza nagusi ziren, 27 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 76 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (1.297), eta apartamentuak gutxi ziren (395). Egoitza nagusietatik 1.023 beren jabearen bizilekuak ziren, 295 alokairuan zeuden, 71 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 274 doan lagata.[11]

1.696etxebizitza
1.593egoitza nagusi
1.297etxe
395apartamentu

Etxebizitza multzoa

1.593
Egoitza nagusia (1.593)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (27)Hutsik (76)

Etxe mota

1.297
395
Etxea (1.297)Apartamentua (395)

Jabetza egoera

1.023
295
274
Jabeak (1.023)Alokairuan (295)HLM (71)Doan lagata (274)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (675).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik109
1919-194543
1946-1970162
1971-1990675
1991-2005257
2006-2020340

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (905). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (787 etxebizitzatan). 1.406 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 671 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 862tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela6
2 gela84
3 gela208
4 gela390
5 gela edo gehiago905

Berogailu mota

787
648
Gas sarea (787)Fuel-olioa (34)Elektrizitatea (648)Gas botila (25)Bestelakoak (99)

Aparkalekua eta ibilgailuak

1.406aparkalekua
671ibilgailu 1
862ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 2.359 biztanleetatik 1.900 aktibo ziren (% 80,5), horietako 1.797 lanean (% 76,2) eta 104 langabezian (aktiboen % 5,5).

2.35915-64 urteko biztanle
% 80,5aktibo
% 76,2lanean
% 5,5langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 39,3
25-54 urte% 95,5
55-64 urte% 67,7
Gizonak% 82,8
Emakumeak% 78,1

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 9,5
BEPC, brebeta% 6,2
CAP-BEP% 5,3
Batxilergoa% 5,6
Goi-mailako +2% 5,2
Goi-mailako +3/4% 6,7
Goi-mailako +5% 4,0

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 5,5). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

458 ez-aktibotik 230 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 50,2), 122 erretiraturik zeuden (% 26,6) eta 105 bestelako ez-aktibo ziren (% 22,9).

Ez-aktiboak

% 50
% 27
% 23
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 9
% 28
% 26
% 31
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 2.180 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 1.797 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

2.180enplegu udalerrian
% 88,6soldatapeko
% 11,4ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 34.130 eurokoa zen, eta biztanleen % 5 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

34.130 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 26.820 €
% 5,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 14,2

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 175 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 1 janari enpresa zen, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 19 eraikuntza enpresak ziren, 52 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 14 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 5 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 11 finantziazio enpresak ziren, 20 higiezinen enpresak ziren, 22 zerbitzu enpresak ziren, 16 administrazio publikoko enpresak ziren eta 6 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 35 zerbitzu publikoetatik, 1 jendarmeria zen, 1 posta bulegoa, 1 ibilgailuen alokairu bulegoa, 5 igeltseroak, 4 margolariak, 2 zurginak, 2 iturginak, 3 argiketariak, 3 ile apaindegiak, 6 jatetxeak, 6 higiezinen agentziak eta 1 tintoreria.[13]

2009an zeuden 24 establezimendu komertzialetatik, 1 hipermerkatu zen, 1 supermerkatua zen, 1 brikolaje denda handia zen, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 1 okindegi zen, 1 liburu denda zen, 8 arropa dendak, 1 zapata-denda zen, 1 elektrotresna denda zen, 1 altzari denda zen, 2 kirol-dendak, 1 lurrin-denda zen, 3 bitxi-dendak eta 1 lore-denda zen.[14]

2000. urtean Bouliac udalerrian 8 nekazaritza-ustiategi zeuden, 24 hektarea erabiltzen.[15]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.

2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1924ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 3,6 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Villenave d'ornon-Inra », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  15. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Boliac&oldid=11344016"(e)tik eskuratuta