Edukira joan

Arcachon

Wikipedia, Entziklopedia askea
Arcachon
Arcachon
Frantziako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Akitania Berria
Departamendua Gironda
BarrutiArcachoneko barrutia
Kantonamenducanton of Arcachon
Izen ofizialaArcachon
Jatorrizko izenaArcachon
Posta kodea33120
Geografia
Koordenatuak44°39′31″N 1°10′08″W / 44.6586°N 1.1689°W / 44.6586; -1.1689
Mapa
Azalera7,56 km²
Altitudea8 m, 0 m, 45 m eta 17 m
MugakideakLa Teste-de-Buch eta Lège-Cap-Ferret
Demografia
Biztanleria11.092 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 6.253 (%57,4) (%42,6) 4.634 alt_right
Dentsitatea1.467 bizt/km²
Informazio gehigarria
Sorrera1845
Hiri senidetuakPescara, Goslar, Gardone Riviera, Amherst eta Aveiro
ville-arcachon.fr

Arcachon (frantsesez, Arcaishon gaskoieraz) Frantziako kostaldeko hiria da, Girondako departamenduan eta Akitania Berriako eskualdean kokatutakoa. Bertan Arcachongo badia kokatzen da.

12.153 biztanle zituen 2006an.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: La Teste-de-Buch eta Lège-Cap-Ferret.

Mapa
Arcachon eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima ozeaniko aldatua du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Cfa motakoa da: klima epela, uda beroa, sasoi lehorrik gabe[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima ozeanikoa du, eta Charenteko eta Akitaniako kostaldeako klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio handiak udazkenean eta neguan; eguzkialdi ona; negu epela (6,5 °C); itsas haizearen eraginpean)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H2c zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 13 °C-koa da, 13,8 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 943 mm-koa da, urtarrilean 12,8 euri-egun eta uztailean 6,8 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa La_Teste-de-Buch udalerrian dago, 14,1 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 13,7 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 948,1 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 43,6 °C-koa da, 2026ko ekainaren 24an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -15,7 °C-koa da, 1985ko urtarrilaren 16an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 13,9 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena abuztua da (21,0 °C) eta hotzena urtarrila (7,4 °C). Urteko prezipitazioa 884 mm-koa da; hilabeterik euritsuena azaroa da (119 mm) eta lehorrena uztaila (43 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,29 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (13,0 °C) baino 1,5 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2014, 2020, 2022, 2023 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (15,2 °C) eta hotzena 1963 (12,1 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Arcachon)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 7.4 7.7 10.3 12.5 16.1 19.2 21.0 21.0 18.2 14.9 10.6 8.1 13.9
Pilatutako prezipitazioa (mm) 92 69 61 68 63 63 43 53 72 80 119 101 884
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (13,0 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,9+0,2+1,3+1,1+1,4+1,4+1,0+1,3+0,4+0,6+0,9+1,0
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (13,0 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

BiztanleriaUrtea030006000900012.00015.0001860189019201950198020102040BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 4.634 gizon, 6.253 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.63
 
95+
 
2.41
2.22
 
90-94
 
5.89
5.20
 
85-89
 
7.87
8.52
 
80-84
 
8.11
9.34
 
75-79
 
10.20
12.90
 
70-74
 
13.13
10.88
 
65-69
 
9.90
6.37
 
60-64
 
7.40
7.06
 
55-59
 
6.05
6.43
 
50-54
 
5.44
4.32
 
45-49
 
3.90
3.30
 
40-44
 
3.57
2.65
 
35-39
 
2.25
1.77
 
30-34
 
1.70
2.74
 
25-29
 
1.54
2.83
 
20-24
 
1.97
4.57
 
15-19
 
3.26
3.82
 
10-14
 
2.62
3.02
 
5-9
 
1.44
1.42
 
0-4
 
1.36
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[7].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Arcachon udalerrian 10.725 biztanle zeuden eta 6.670 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 1,61 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 54,7), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren gainetik (% 39,2).[9]

10.725biztanle
6.670elkarbizitza-unitate
1,61lagun elkarbizitza-unitateko
2.996familia
Udalerria
% 31
% 55
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 2.996 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (2.105). Guraso bakarreko 399 familietatik 352etan ama zen guraso bakarra. 2.288 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 384k seme-alaba bakarra zuten etxean, 239k bi, eta 84k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 492 bikoteetatik 64tan (% 13,0) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[9]

2.105
492
399
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean2.288
Seme-alaba bat384
Bi seme-alaba239
Hiru seme-alaba76
Lau edo gehiago8

15 urte edo gehiago zituzten 10.361 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 8,8 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 48,3. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 65-79 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 61,8). 80 urte edo gehiagoko 2.229 biztanleetatik 2.017 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 212 kolektibitateren batean.[9]

Bakarrik bizi da
15-24% 9
25-39% 28
40-54% 21
55-64% 34
65-79% 37
80 +% 48
Bikotean bizi da
15-24% 6
25-39% 48
40-54% 61
55-64% 61
65-79% 62
80 +% 44

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 46,0 ezkonduta zegoen, eta beste % 7,8 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 5,5 izatezko bikotean eta % 2,2 PACS bidez lotuta). % 19,3 ezkongabeak ziren, % 15,0 alargunak eta % 12,0 dibortziatuak.[9]

Ezkonduta% 46,0
Ezkongabea% 19,3
Alarguna% 15,0
Dibortziatuta% 12,0
Izatezko bikotean% 5,5
PACS bidez lotuta% 2,2

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 62,2), enplegatuak (% 10,4), goi-mailako langileak (% 7,6), erdi-mailako lanbideak (% 7,2). Talde nagusia (erretiratuak, % 62,2) Gironda departamenduko batez bestekoaren (% 27,8) gainetik dago. Ez zen nekazaririk erregistratu erreferentziazko pertsona gisa.[9]

Udalerria
% 10
% 62
Gironda
% 15
% 17
% 16
% 12
% 28
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 17.920 etxebizitza zeuden. Talderik handiena bigarren egoitza edo noizbehinkakoa ziren (11.093), 6.612 egoitza nagusiekin alderatuta eta 215 hutsik. Apartamentuak ziren nagusi (12.085), etxeak baino gehiago (5.822). Egoitza nagusietatik 4.054 beren jabearen bizilekuak ziren, 2.325 alokairuan zeuden, 768 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 233 doan lagata.[10]

17.920etxebizitza
6.612egoitza nagusi
5.822etxe
12.085apartamentu

Etxebizitza multzoa

6.612
11.093
Egoitza nagusia (6.612)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (11.093)Hutsik (215)

Etxe mota

5.822
12.085
Etxea (5.822)Apartamentua (12.085)

Jabetza egoera

4.054
2.325
768
Jabeak (4.054)Alokairuan (2.325)HLM (768)Doan lagata (233)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (1.519).[10]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik632
1919-1945646
1946-19701.441
1971-19901.519
1991-20051.055
2006-20201.157

Egoitza nagusien artean gehienek 3 gela zituzten (1.763). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (3.666 etxebizitzatan). 4.550 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 3.905 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 1.432tan bi edo gehiago.[10]

Gela kopurua

1 gela344
2 gela1.448
3 gela1.763
4 gela1.372
5 gela edo gehiago1.685

Berogailu mota

3.666
2.740
Gas sarea (3.666)Fuel-olioa (73)Elektrizitatea (2.740)Gas botila (19)Bestelakoak (114)

Aparkalekua eta ibilgailuak

4.550aparkalekua
3.905ibilgailu 1
1.432ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 4.338 biztanleetatik 3.108 aktibo ziren (% 71,6), horietako 2.651 lanean (% 61,1) eta 457 langabezian (aktiboen % 14,7).

4.33815-64 urteko biztanle
% 71,6aktibo
% 61,1lanean
% 14,7langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 37,2
25-54 urte% 88,8
55-64 urte% 61,4
Gizonak% 72,9
Emakumeak% 70,6

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 15,9
BEPC, brebeta% 21,1
CAP-BEP% 16,4
Batxilergoa% 15,7
Goi-mailako +2% 18,6
Goi-mailako +3/4% 11,1
Goi-mailako +5% 10,3

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 14,7). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

1.229 ez-aktibotik 382 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 31,1), 463 erretiraturik zeuden (% 37,7) eta 384 bestelako ez-aktibo ziren (% 31,2).

Ez-aktiboak

% 31
% 38
% 31
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 15
% 23
% 21
% 28
% 13
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 5.936 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 2.651 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

5.936enplegu udalerrian
% 76,5soldatapeko
% 23,5ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 31.420 eurokoa zen, eta biztanleen % 12 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

31.420 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 26.820 €
% 12,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 14,2

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1921ko abuztuaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 2,9 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Cazaux - La Teste de Buch », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  8. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  9. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  10. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Arcachongo hondartza.
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Arcachon&oldid=11312050"(e)tik eskuratuta