λήγω
Νέα ελληνικά (el)
[επεξεργασία]
Ετυμολογία
[επεξεργασία]- λήγω < (διαχρονικό δάνειο) αρχαία ελληνική λήγω [1] < πρωτοϊνδοευρωπαϊκή ρίζα *(s)leh₁g-[2] [3] → δείτε τη λέξη λήγω.
Προφορά
[επεξεργασία]- ΔΦΑ : /ˈli.ɣo/
- τυπογραφικός συλλαβισμός : λί‐γο
- ομόηχο: λίγο
- τονικό παρώνυμο: ληγώ
Ρήμα
[επεξεργασία]λήγω (αμετάβατο)
- τερματίζομαι, επειδή ολοκληρώθηκε ή επειδή πέρασε ένα συγκεκριμένο χρονικό διάστημα
ο αγώνας έληξε ισόπαλος
- (με την πρόθεση σε) έχω ως τελευταίο τμήμα μου, καταλήγω
- Τα ρήματα που λήγουν σε -ίζω γράφονται με γιώτα.
- Τελευταία μέρα για να καταθέσουν τη δήλωσή τους όσων το ΑΦΜ λήγει σε 10.
- για προϊόντα που έχει παρέλθει η ημερομηνία λήξης τους και δεν πρέπει να καταναλωθούν
- Μη την πιεις αυτή την μπίρα, έχει λήξει.
Εκφράσεις
[επεξεργασία]- το θέμα θεωρείται λήξαν : ότι έκλεισε, τελείωσε, να μη δοθεί συνέχεια
Συγγενικά
[επεξεργασία]Σύνθετα
[επεξεργασία]Κλίση
[επεξεργασία] Ενεργητική φωνή
| Εξακολουθητικοί χρόνοι | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| πρόσωπα | Ενεστώτας | Παρατατικός | Εξ. Μέλλ. | Υποτακτική | Προστακτική | Μετοχή |
| α' ενικ. | λήγω | έληγα | θα λήγω | να λήγω | λήγοντας | |
| β' ενικ. | λήγεις | έληγες | θα λήγεις | να λήγεις | λήγε | |
| γ' ενικ. | λήγει | έληγε | θα λήγει | να λήγει | ||
| α' πληθ. | λήγουμε | λήγαμε | θα λήγουμε | να λήγουμε | ||
| β' πληθ. | λήγετε | λήγατε | θα λήγετε | να λήγετε | λήγετε | |
| γ' πληθ. | λήγουν(ε) | έληγαν λήγαν(ε) |
θα λήγουν(ε) | να λήγουν(ε) | ||
| Συνοπτικοί χρόνοι | ||||||
| πρόσωπα | Αόριστος | Συνοπτ. Μέλλ. | Υποτακτική | Προστακτική | Απαρέμφατο | |
| α' ενικ. | έληξα | θα λήξω | να λήξω | λήξει | ||
| β' ενικ. | έληξες | θα λήξεις | να λήξεις | λήξε | ||
| γ' ενικ. | έληξε | θα λήξει | να λήξει | |||
| α' πληθ. | λήξαμε | θα λήξουμε | να λήξουμε | |||
| β' πληθ. | λήξατε | θα λήξετε | να λήξετε | λήξτε | ||
| γ' πληθ. | έληξαν λήξαν(ε) |
θα λήξουν(ε) | να λήξουν(ε) | |||
| Συντελεσμένοι χρόνοι | ||||||
| πρόσωπα | Παρακείμενος | Υπερσυντέλικος | Συντελ. Μέλλ. | Υποτακτική | Προστακτική | |
| α' ενικ. | έχω λήξει | είχα λήξει | θα έχω λήξει | να έχω λήξει | ||
| β' ενικ. | έχεις λήξει | είχες λήξει | θα έχεις λήξει | να έχεις λήξει | ||
| γ' ενικ. | έχει λήξει | είχε λήξει | θα έχει λήξει | να έχει λήξει | ||
| α' πληθ. | έχουμε λήξει | είχαμε λήξει | θα έχουμε λήξει | να έχουμε λήξει | ||
| β' πληθ. | έχετε λήξει | είχατε λήξει | θα έχετε λήξει | να έχετε λήξει | ||
| γ' πληθ. | έχουν λήξει | είχαν λήξει | θα έχουν λήξει | να έχουν λήξει | ||
| Συντελεσμένοι χρόνοι β΄ (αμετάβατοι) | ||||||
| Παρακείμενος | είμαι, είσαι, είναι ληγμένος - είμαστε, είστε, είναι ληγμένοι | |||||
| Υπερσυντέλικος | ήμουν, ήσουν, ήταν ληγμένος - ήμαστε, ήσαστε, ήταν ληγμένοι | |||||
| Συντελ. Μέλλ. | θα είμαι, θα είσαι, θα είναι ληγμένος - θα είμαστε, θα είστε, θα είναι ληγμένοι | |||||
| Υποτακτική | να είμαι, να είσαι, να είναι ληγμένος - να είμαστε, να είστε, να είναι ληγμένοι | |||||
Μεταφράσεις
[επεξεργασία]
Αναφορές
[επεξεργασία]- ↑ λήγω - Λεξικό της Κοινής Νεοελληνικής (1998) του Ιδρύματος Μανόλη Τριανταφυλλίδη (συντομογραφίες-σύμβολα. Ετυμολογίες: Ευάγγελος Πετρούνιας). Η Πύλη για την ελληνική γλώσσα, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας
- ↑ Μπαμπινιώτης, Γεώργιος (2010). Ετυμολογικό Λεξικό της Νέας Ελληνικής Γλώσσας (Β' ανατύπωση. 2009: A' έκδοση). Αθήνα: Κέντρο Λεξικολογίας.
- ↑ ⌘ Beekes, Robert S. P. (2010) Etymological Dictionary of Greek. [Ετυμολογικό λεξικό της ελληνικής γλώσσας] (στα αγγλικά) με την αρωγή του Lucien van Beek. Leiden: Brill. Τόμοι 1‑2.
Αρχαία ελληνικά (grc)
[επεξεργασία] Ετυμολογία
[επεξεργασία]λήγω <θέμα (σ)λᾱγ-, (όπως και λαγαρός, λάγανον, λαγγεύω) μεταπτωτική βαθμίδα για την πρωτοϊνδοευρωπαϊκή ρίζα *(s)leh₁g- [1] [2]
Ρήμα
[επεξεργασία]λήγω
- {{λ|λήγω|el, τελειώνω
Άλλες μορφές
[επεξεργασία]Συγγενικά
[επεξεργασία]Σύνθετα
[επεξεργασία] Αναφορές
[επεξεργασία]- ↑ Μπαμπινιώτης, Γεώργιος (2010). Ετυμολογικό Λεξικό της Νέας Ελληνικής Γλώσσας (Β' ανατύπωση. 2009: A' έκδοση). Αθήνα: Κέντρο Λεξικολογίας.
- ↑ ⌘ Beekes, Robert S. P. (2010) Etymological Dictionary of Greek. [Ετυμολογικό λεξικό της ελληνικής γλώσσας] (στα αγγλικά) με την αρωγή του Lucien van Beek. Leiden: Brill. Τόμοι 1‑2.
Πηγές
[επεξεργασία]- λήγω - Επιτομή του Λεξικού Λίντελ-Σκοτ, Λεξικό της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας (Επιτομή του Μεγάλου Λεξικού, εκδ. Πελεκάνος, 2007), Ψηφίδες στο Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας, 2012
- λήγω - ΛΟΓΕΙΟΝ (αγγλικά, από το 2011) Λεξικά για την αρχαία ελληνική και λατινική γλώσσα (στα αγγλικά, γαλλικά, ισπανικά, κ.λπ.) Πανεπιστήμιο του Σικάγου.
Κατηγορίες:
- Λόγια διαχρονικά δάνεια από τα αρχαία ελληνικά (νέα ελληνικά)
- Προέλευση λέξεων από τα αρχαία ελληνικά (νέα ελληνικά)
- Προέλευση λέξεων από την πρωτοϊνδοευρωπαϊκή ρίζα *(s)leh₁g- (νέα ελληνικά)
- Λήμματα με προφορά ΔΦΑ (νέα ελληνικά)
- Ομόηχα (νέα ελληνικά)
- Τονικά παρώνυμα (νέα ελληνικά)
- Νέα ελληνικά
- Ρήματα (νέα ελληνικά)
- Ρηματικές φωνές (νέα ελληνικά)
- Αντίστροφο λεξικό (νέα ελληνικά)
- Προέλευση λέξεων από την πρωτοϊνδοευρωπαϊκή ρίζα *(s)leh₁g- (αρχαία ελληνικά)
- Αρχαία ελληνικά
- Ρήματα (αρχαία ελληνικά)
- Ρηματικές φωνές (αρχαία ελληνικά)
- Αντίστροφο λεξικό (αρχαία ελληνικά)
- Αντίστροφο λεξικό (ελληνικά)
