Jón Bilot
| Jón Bilot | |
| Pòlsczé miono ë nôzwëskò | Jan Bilot |
| Data i môl narodzeniégò | 24 séwnika 1898 Òsłónino |
| Data i môl smiercë | 1940 Twer |
| Przëczëna smiercë | mòrdarstwò |
| Môl spòczinkù | Miednoje |
| Wark, zajãcé | szkólny, szandara, pùblicysta, pisôrz |
| Małżeństwò | Mariô Górskô |
| Dzecë | Ludmił Bilot, Léna Bilot |
Jón Bilot (pòl. Jan Bilot; ùr. 24 séwnika 1898 rokù w Òsłóninie, ùm. w 1940 rokù w Twerze) – kaszëbsczi pisôrz a pùblicysta; szandara ë szkólny, òfiara katińsczi zbrodnie.
Ùsôdztwo Jana Bilota bëło pòd cëskã Alojzégò Bùdzësza. Pisôł òpòwiôdania ë krótczi kôrbiónczi do gazétów w tim téż do Bënë ë buten jaką wespółfinancowôł z zarobionëch dëtków. Za swòją aktiwnosc w rozpòmiónowiwanim kaszëbsczi lëteraturë dostôł òd kònserwatiwnégò zôrządu szkòłowiznë cziles òstrzegów, bë w kùńcu òstac sztrafno przeniosłim do pòrénkòwi Pòlsczi na wies.
Żëcopis
[edicëjô | edituj kòd]W latach 1905-1912 chòdzył do spòdleczny szkòłë w Òsłóninie. Pò ji ùkùńczenim pòmôgôł òjcu w robòce na pòlu. W 1917 òstôł zacygłi do wòjska, dze béł za marénã na torpedówcu. Dwaji bracô Jana zdżinãlë na wòjnie[1]. Òn sóm òstôł reniony i pò 1918 wrócył dodóm. Pò przëłączenim Kaszëb do Pòlsczi w 1920 rokù Jón Bilot chòdzył na wieczórné kùrsë pòlsczégò jãzëka w òsłónińsczi szkòle. Zabédowónô òsta mù robòta szkólnégò w porénkòwi Pòlsce, nie przëjimnął ale te stanowiszcza, bò chcôł ùczëc kaszëbsczé dzecë w swòji rodny zemi. W 1925 dostôł robòtã jakno szandara we Warszawie, dze dozérôł córków wôżny òsobistoscë. Pò 1930 rokù òstôł przeniosłi do wsë Zełené w kòsowsczim krézu na pôłniowò-pòrénkòwim kraju Pòlsczi. Òkróm pòlicje robił tam téż w Wësokògórsczi Meteòrologiczny Stacje. Jakno szandara w Zełenym prôcowôł do 1934, czej zaczął robòtã w krézowi kòmendze w Kòsowie[2].
Pò zakùńczenim séwnikòwi kampanie przebiwôł krótkò w Rumùńsce. Pò pòwroce do Kòsowa òstôł aresztowóny ë przeniosłi do lôgru NKWD w Òstaszkòwie. W 1940 rokù òstôł zabiti w Twerze na pòlét Stalëna ë pòchòwóny w Miednoje[2][3].
Syn Julianë Tessemann ë Bernata – gbùra ë rëbôka. Jón Bilot ze swòją białką, Marią de domo Górską, miôł dwòje dzecy: Ludmiła (1935-2016) ë zmiarłą w dzectwie Lénã[2].
Lëteratura
[edicëjô | edituj kòd]- Kaszëbskô lëteratura : wëzdrzënë / Daniél Kalinowsczi, Adela Kùik-Kalinowskô ; tłómaczenié na kaszëbsczi jãzëk Dariusz Majkòwsczi, Gduńsk : Kaszëbskò-Pòmòrsczé Zrzeszenié : Instytut Kaszubski w Gdańsku, 2017, s. 127
Przëpisë
[edicëjô | edituj kòd]- ↑ Drzéżdżón R., Jan Bilot – pisôrz z Òsłonina, „Zapiski Puckie”, Hëft 8, 2009, s. 99, ISSN1644-8685.
- 1 2 3 Józef Bòrzëszkòwsczi: Jan Bilot (1898–1940) – szkic do portretu. W: Jón Bilot, Józef Bòrzëszkòwsczi, Daniél Kalënowsczi, Mark Cëbùlsczi: Jan Bilot. Twórczość kaszubska. Gduńsk: Kaszëbsczi Institut, 2022, s. VIII-XVII. ISBN 978-83-65826-86-2.
- ↑ Maria Jadwiga Minakowska: Jan Bilot (ID: katyn.9881). sejm-wielki.pl. [przëstãp 2026-09-13].
Bùtnowé lënczi
[edicëjô | edituj kòd]
Commons: Jón Bilot – Zbiérk òdjimków na Wikimedia Commons